تجاریسازی فناوریهای آب و خاک درگیر پنج گره ساختاری است
تهران- ایانا- رئیس مرکز رشد واحدهای فناور خاک و آب با تشریح مهمترین موانع توسعه و تجاریسازی فناوری در این حوزه، پنج چالش ساختاری را عوامل اصلی کندی ورود نوآوریهای خاک و آب به بازار دانست و تأکید کرد که رفع این موانع نیازمند اجرای مؤثر قوانین حمایتی و تقویت ارتباط میان اجزای اکوسیستم فناوری است.
میثم رضایی در گفتوگو با ایانا با اشاره به تجربه چندساله مدیریت مرکز رشد و همکاری با دهها هسته و واحد فناور، اظهار کرد که فناوریهای حوزه آب و خاک برخلاف فناوریهای نرمافزاری، برای رسیدن به بازار مسیر طولانی و پرهزینهای را طی میکنند.
او توضیح داد که ایده اولیه، اثبات مفهوم در آزمایشگاه، ساخت نمونه اولیه، آزمون در شرایط کنترلشده مانند گلخانه، اجرای پایلوت در مقیاس مزرعه، بهینهسازی، اخذ مجوزها و در نهایت تولید انبوه، از مراحل ضروری توسعه این فناوریها به شمار رفته و هر یک از این مراحل به ماهها یا حتی سالها زمان و سرمایه قابل توجه نیاز دارند.
رئیس مرکز رشد واحدهای فناور خاک و آب اظهار داشت: «در شرایطی که سرمایهگذار ریسکپذیر در حوزههای سختافزاری و زیستی بهندرت یافت میشود، تأمین منابع مالی به یکی از موانع جدی توسعه فناوری تبدیل شده است.»
رضایی دومین چالش را فاصله میان نیاز واقعی کشاورزان و محصولات فناورانه عنوان کرد و گفت: «بسیاری از محصولات طراحیشده از نظر علمی مناسب هستند، اما یا قیمت تمامشده آنها بیش از توان مالی کشاورزان است یا بهرهگیری از آنها به تخصص و تجهیزات جانبی نیاز دارد که در اختیار بهرهبرداران نیست.»
او این مسئله را ناشی از شکاف شناختی میان فناوران و بازار دانست و تأکید کرد که کاهش این فاصله مستلزم منتورینگ تخصصی و انجام تحقیقات بازار است.
به گفته رضایی، دشواری اخذ مجوزها و استانداردها سومین مانع توسعه فناوری در حوزه خاک و آب محسوب میشود. او توضیح داد که تولید محصولاتی مانند کودهای زیستی، بذرهای اصلاحشده و تجهیزات مرتبط با آبشیرینکنها مستلزم دریافت مجوز از نهادهای مختلفی از جمله وزارت صنعت، وزارت جهاد کشاورزی، سازمان حفاظت محیط زیست، مؤسسه استاندارد و سازمان غذا و دارو است؛ فرآیندی که در بسیاری از موارد طولانی، پرهزینه و گاه مبهم است.
رئیس مرکز رشد واحدهای فناور خاک و آب نبود بازارهای تضمینی و مشتریان اولیه را چهارمین چالش برشمرد و اظهار داشت: «فناوران پس از تولید محصول با مشکل جذب نخستین مشتری مواجه میشوند، زیرا کشاورزان و صنایع معمولاً رویکردی محافظهکارانه دارند و استفاده از محصولات شناختهشده را حتی در صورت وارداتی و گران بودن ترجیح میدهند.»
او معتقد است ایجاد بازارهای تضمینی از طریق قراردادهای دولتی، تفاهمنامهها و حمایت از اجرای پایلوتهای مزرعهای میتواند بخشی از این ریسک را کاهش دهد و زمینه پذیرش فناوریهای جدید را فراهم کند.
رضایی پنجمین مانع را ضعف در اکوسیستم شبکهسازی و انتقال فناوری دانست و گفت: «توسعه فناوری نیازمند همکاری و ارتباط مؤثر میان مراکز تحقیقاتی، مراکز رشد، سرمایهگذاران، شتابدهندهها، صنایع پاییندستی و نهادهای حاکمیتی است، اما این اکوسیستم هنوز به بلوغ کامل نرسیده و ارتباط میان اجزای آن ضعیف است.»
او با اشاره به نقش قوانین حمایتی از جمله قانون جهش تولید دانشبنیان تصریح کرد: «ابزارهایی مانند اعتبار مالیاتی، تسهیل صدور مجوزها و معافیتهای مالیاتی برای کاهش بخشی از موانع طراحی شدهاند، اما صرف وجود قانون کافی نیست و اجرای مؤثر آنها همراه با هماهنگی میان دستگاههای مختلف ضرورت دارد.»
رئیس مرکز رشد واحدهای فناور خاک و آب در تشریح اقدامات این مرکز برای کاهش چالشهای موجود گفت: «ارائه فضا و زیرساخت به منظور کاهش هزینهها، منتورینگ برای شناخت بهتر بازار، مشاوره حقوقی جهت تسهیل فرآیند دریافت مجوزها و برگزاری رویدادها و نشستهای تخصصی برای تقویت ارتباطات اکوسیستم فناوری از مهمترین مأموریتهای مرکز رشد واحدهای فناور خاک و آب است.»
رضایی تأکید کرد که عبور از موانع تجاریسازی فناوریهای آب و خاک، علاوه بر حمایتهای قانونی، به شکلگیری شبکهای منسجم از بازیگران این حوزه و اجرای هماهنگ سیاستهای حمایتی نیاز دارد تا مس
دیدگاه تان را بنویسید