روایتی از توانمندی، تولید و کارآفرینی

گشایش ششمین نمایشگاه توانمندی‌های روستایی و عشایری؛ روستا‌آباد ۱۴۰۵ در تهران

به گزارش ایانا، این نمایشگاه با مشارکت استان‌های مختلف کشور، تولیدکنندگان و کارآفرینان روستایی و عشایری و در کنار مجموعه‌های دانش‌بنیان، دستگاه‌های اجرایی و گروه‌های فرهنگی و آیینی برگزار می‌شود و قرار است تصویری از ظرفیت‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و فناورانه روستاها و مناطق عشایری کشور ارائه کند.

آیین افتتاح این رویداد با حضور عبدالکریم حسین‌زاده، معاون رئیس‌جمهور در امور توسعه روستایی و مناطق محروم کشور، سیدستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، امین‌حسین رحیمی، وزیر دادگستری، جهانبخش میرزاوند، رئیس سازمان امور عشایر ایران و غلامرضا گل‌محمدی، رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی برگزار شد.

تفاهم‌نامه برای اتصال اقتصاد روستا به بازار دیجیتال

یکی از محورهای مهم این دوره، توسعه زیرساخت‌های ارتباطی و دیجیتالی اقتصاد روستایی است. در همین راستا، تفاهم‌نامه‌ای میان معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست‌جمهوری و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به امضا رسید؛ سندی که هدف آن تقویت زیرساخت‌های اقتصاد روستا، تسهیل دسترسی تولیدکنندگان روستایی به بازارهای دیجیتال و کاهش فاصله میان تولیدکننده و مصرف‌کننده عنوان شده است.

حسین‌زاده در حاشیه بازدید از نمایشگاه، با تأکید بر اهمیت این تفاهم‌نامه گفت: «اتصال روستا به بازار، اصلی‌ترین حلقه مفقوده در زنجیره تأمین محصولات کشاورزی و صنایع‌دستی است که با بهره‌گیری از ظرفیت‌های فناورانه وزارت ارتباطات محقق خواهد شد.»

موضوع اتصال روستاها به بازارهای دیجیتال، پیش از این نیز در برنامه‌های معاونت توسعه روستایی و وزارت ارتباطات به‌عنوان یکی از محورهای کاهش شکاف اقتصادی و ارتباطی میان شهر و روستا دنبال شده است. 

۳۰ استان، ۱۵۰ غرفه روستایی و عشایری و ۳۰ سیاه‌چادر

در این دوره از نمایشگاه، ۳۰ استان کشور برای حضور ثبت‌نام کرده‌اند و در بخش فضای باز و غرفه‌های ویژه روستاییان و عشایر، ۱۵۰ غرفه برای عرضه محصولات پیش‌بینی شده است. همچنین ۱۸ غرفه حکمرانی به دستگاه‌های اجرایی اختصاص یافته تا برنامه‌ها و اقدامات خود در حوزه توسعه روستایی و عشایری را ارائه کنند.

در کنار این بخش‌ها، ۳۰ سیاه‌چادر عشایری از پهنه‌های مختلف جغرافیایی کشور برپا شده است تا بخشی از تنوع فرهنگی، قومی و زیستی جامعه عشایری ایران را به نمایش بگذارد. 

در متن برنامه‌ریزی نمایشگاه، این دوره در چهار سالن محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برگزار شده و در حاشیه آن، جشنواره فروش محصولات غذایی و صنایع تبدیلی نیز برپاست. محصولاتی مانند عسل، ارده و صنایع‌دستی به‌صورت مستقیم عرضه می‌شوند و فرصت معرفی تولیدات و برندهای محلی به مصرف‌کنندگان تهرانی فراهم شده است.

از زنجیره‌های ارزش تا فناوری و مسکن بومی

یکی از تفاوت‌های مهم این دوره، پررنگ‌تر شدن موضوع فناوری و زنجیره ارزش در کنار عرضه مستقیم محصولات است. بر اساس برنامه اعلام‌شده، ۱۲ زنجیره ارزش محصولات روستایی تعریف شده که پنج زنجیره از آنها امسال به‌صورت بنیادین در استان‌ها آغاز به کار کرده‌اند و در قالب غرفه‌های اختصاصی، اقدامات انجام‌شده و برنامه‌های آینده خود را ارائه می‌کنند. همچنین حدود ۲.۵ همت تسهیلات برای این زنجیره‌ها به بانک‌ها ابلاغ شده است.

بخش دیگری از نمایشگاه به معرفی واحدهای تولیدی راکدِ احیاشده اختصاص یافته و پنج غرفه برای نمایش نمونه‌هایی از واحدهایی در نظر گرفته شده است که پس از احیا، به چرخه تولید بازگشته و اشتغال ایجاد کرده‌اند. 

حضور فناوری نیز از بخش‌های دیگر این رویداد است. ۵۰ شرکت و مجموعه دانش‌بنیان که محصولات، اختراعات و فناوری‌های آنها ارتباط مستقیم با جامعه روستایی و عشایری دارد، در نمایشگاه حضور دارند. همچنین با همکاری وزارت علوم، ۱۰ پارک علم و فناوری دارای مراکز فناوری و نوآوری روستایی و عشایری، ظرفیت‌های خود را ارائه می‌کنند. 

در بخش مسکن نیز ۱۸ نمونه خانه روستایی با توجه به تفاوت‌های اقلیمی، معماری بومی و ویژگی‌های سرزمینی استان‌های مختلف در محل نمایشگاه در حال ساخت است؛ اقدامی که با هدف معرفی الگوهای متناسب با بافت و فرهنگ مناطق مختلف انجام شده است.

از نمایش محصولات تا نمایش فرهنگ روستا و عشایر

فرهنگ و زندگی جوامع روستایی و عشایری نیز بخش قابل‌توجهی از این دوره را تشکیل می‌دهد. برای برگزاری برنامه‌های فرهنگی، ۴۵ گروه آیینی با حدود ۴۵۰ نفر از استان‌های مختلف در نظر گرفته شده‌اند تا آواها، موسیقی‌ها، رسوم و آیین‌های متنوع مناطق کشور را در نمایشگاه اجرا کنند.

از سوی دیگر، برگزاری این نمایشگاه با هدف بازنمایی روستا و عشایر از منظر توانمندی و تولید، در کنار نمایش مسائل و نیازهای توسعه‌ای این مناطق دنبال شده است. حسین‌زاده پیش از آغاز نمایشگاه تأکید کرده بود که روایت روستا باید از «محرومیت» به سمت «توانمندی، تولید و کارآفرینی» تغییر کند و نتیجه سیاست‌های توسعه‌ای در نهایت باید در معیشت و زندگی جامعه روستایی و عشایری دیده شود. 

در مجموع، ششمین نمایشگاه بین‌المللی توانمندی‌های روستایی و عشایری، علاوه بر عرضه مستقیم محصولات، مجموعه‌ای از ظرفیت‌های تولیدی، فناوری، زنجیره‌های ارزش، سرمایه‌گذاری، فرهنگ بومی و معماری روستایی را در کنار یکدیگر قرار داده است؛ رویدادی که قرار است از ۱۶ تا ۱۹ مهرماه در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برپا باشد. برگزاری این رویداد در چنین ابعادی، آن را از یک نمایشگاه صرفاً فروش‌محور فراتر برده و به بستری برای معرفی ظرفیت‌های اقتصادی و اجتماعی روستا و عشایر و پیوند آنها با بازار و فناوری تبدیل کرده است.