عضو هیئت علمی بخش آبیاری و زهکشی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی بیان کرد:
حسابداری آب؛ مبنای اصلاح الگوی کشت و عبور از کشاورزی پرمصرف
تهران- ایانا- عضو هیئت علمی بخش آبیاری و زهکشی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی گفت: «حسابداری آب با ارائه تصویر دقیق از منابع و مصارف در مقیاس حوزههای آبریز، مبنای اصلاح الگوی کشت، کاهش محصولات پرمصرف و حرکت به سمت کشاورزی سازگار با ظرفیت واقعی آب را فراهم میکند.»
علی مختاران در گفتوگو با ایانا با تأکید بر نقش حسابداری آب در سیاستگذاری کشاورزی اظهار کرد: «یکی از مهمترین خروجیهای این نظام، اثرگذاری مستقیم بر تصمیمگیری درباره الگوی کشت در سطح منطقهای و ملی است.»
او افزود: «حسابداری آب با ارائه دادههای کمی و دقیق درباره میزان آب ورودی، مصرف واقعی، نقاط بحرانی و نحوه توزیع منابع، امکان طراحی الگوی کشت متناسب با ظرفیت واقعی هر حوزه آبریز را فراهم میکند.»
مختاران ادامه داد: «در شرایط فقدان چنین دادههایی، تصمیمگیریها عمدتاً بر پایه تجربه یا رویکردهای مقطعی انجام میشود، اما با وجود حسابداری آب، میتوان مشخص کرد هر حوزه چه میزان آب در اختیار دارد و این آب چگونه بین بخشهای مختلف از جمله کشاورزی، صنعت، شرب و محیط زیست توزیع میشود.»
او تصریح کرد: «این رویکرد امکان تعیین سهم دقیق هر بخش را فراهم میکند؛ بهگونهای که سهم کشاورزی، شرب، صنعت، محیط زیست و همچنین آب مورد نیاز برای پایداری سفرههای زیرزمینی بهصورت شفاف قابل محاسبه است.»
عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی گفت: «یکی از چالشهای مهم این است که در برخی مناطق برداشت از منابع زیرزمینی بیش از ظرفیت واقعی است و سهم محیط زیست در تخصیص آب نادیده گرفته میشود، در حالی که حسابداری آب این عدم توازن را بهصورت دقیق آشکار میکند.»
او افزود: «همچنین مشخص میشود در برخی نقاط تمرکز کشت محصولات پرمصرف یا الگوهای نامتناسب با اقلیم، فشار زیادی بر منابع وارد کرده و در مقابل برخی مناطق با تنش شدید کمآبی مواجه هستند.»
مختاران ادامه داد: «بر همین اساس، حسابداری آب میتواند مبنای اصلاح الگوی کشت قرار گیرد و سیاستگذاران را به سمت جایگزینی محصولات کمآببر یا تغییر ساختار تولید در مناطق بحرانی هدایت کند.»
او تصریح کرد: «در مواردی که تغییر الگوی کشت ممکن نیست، این دادهها مبنای حرکت به سمت فناوریهای نوین آبیاری، بهزراعی، بهنژادی و هوشمندسازی کشاورزی قرار میگیرد.»
مختاران گفت: «اجرای سیستمهای تحویل حجمی آب و توسعه کنتورهای هوشمند نیز از دیگر ابزارهایی است که در راستای مدیریت دقیق مصرف و کاهش فشار بر منابع آب مطرح میشود.»
او افزود: «حسابداری آب در واقع یک سیستم هشداردهنده مدیریتی است که نقاط پرمصرف، مناطق کمبازده و الگوهای ناپایدار را بهصورت شفاف به سیاستگذاران نشان میدهد.»
مختاران خاطرنشان کرد: «هدف نهایی این رویکرد ایجاد تعادل میان تولید کشاورزی و ظرفیت واقعی منابع آب است تا هم به حفظ امنیت غذایی و هم تضمین پایداری منابع در بلندمدت منجر شود.»
دیدگاه تان را بنویسید