نتایج طرح پیمایش ملی اعتیاد / استانهای پرمصرف کدامند؟
شهروند| نتایج پیمایش ملی شیوعشناسی اعتیاد نشان میدهد که مصرف تریاک همچنان در صدر قرار دارد؛ مصرف الکل بیش ازحد انتظار است، مصرف همزمان چند ماده درمیان افراد معتاد نگرانکننده است و فاصله سن شروع مصرف در دهههای اولیه سنی میان زن و مرد کمتر شده، درحالی که شیوع مصرف مواد در استانهای خوزستان، گلستان، کرمان و سیستانوبلوچستان در رتبه بالایی قرار دارد.
دراین پیمایش ملی از میان جمعیت ٦١هزار نفری حدود ٥٩هزار نفر با بعد خانوار ٣نفر معادل بیش از ٢٠هزار خانوار درجمعیت عمومی کشور به سوالات این پیمایش پاسخ دادهاند؛ گزارشی که نتایج آن از ٦ماه گذشته دراختیار ستاد مبارزه با موادمخدر قرار داده شده و این نهاد اجازه انتشار ریز نتایج را به سازمان بهزیستی نمیدهد.
به گزارش ایسنا، معاون پیشگیری از اعتیاد سازمان بهزیستی روز گذشته از پیمایش ملی شیوعشناسی اعتیاد که توسط این سازمان انجام شده، بهعنوان بزرگترین تحقیق میدانی تاریخ ایران یاد کرد که از حدود دوسال قبل مراحل انجام آن آغاز شده است. محسن روشنپژوه درباره نتایج این پیمایش گفت که همچنان ماده مخدر تریاک در صدر استفاده قرار دارد اما این خبر خوبی است، چراکه اگر موادمخدر آلوده به سرب نباشند، عوارض کمتری نسبت به مواد روانگردان دارند. براساس این پیمایش، بیشترین شیوه مصرف، تدخین است و از نظر میانگین سن شروع، تفاوت معناداری نسبت به گذشته نداشته است. او درباره سن شروع اعتیاد هم توضیحات بیشتری داد: «این سن درسال ١٣٩٠، ٢٤-٢٣سال گزارش شد و براساس نتایج پیمایش ملی شیوعشناسی اعتیاد، کاهش سن مصرف مواد- آنچنان که ادعا میشود- مورد تأیید نیست.» طبق گفتههای معاون پیشگیری و اعتیاد سازمان بهزیستی الگوی غالب مصرف مواد براساس این پیمایش مصرف سیگار، الکل، سپس قلیان و بعد، مواد است، درحالی که مصرف مواد محرک مانند شیشه نسبت به مطالعات قبلی، افزایش چشمگیری نداشته است.
استانهای پرمصرف کدامند؟
نتایج پیمایش نشان میدهد که شیوع مصرف مواد در استانهای خوزستان، گلستان، کرمان و سیستانوبلوچستان بالاست. محسن روشنپژوه با اعلام این مطلب افزود: «شیوع مصرف در استان اردبیل و یزد کم بوده است، با اینکه شیوع مصرف مواد در تهران نیز نرخی متوسط دارد. البته چنانچه شیوع مصرف را به ٣ دسته کم، متوسط و پرمصرف دستهبندی کنیم، اغلب استانهای کشور در دامنه کم و متوسط شیوع قرار میگیرند، بهطوری که عمده استانهای کشور دارای شیوع شبیه به هم بوده و ١١ استان کشور کمشیوع هستند.» او گفت: «درطرح شیوعشناسی مصرف مواد درسال ٩٠ استانها به ٣ گروه شیوع مصرف مواد با نرخ متوسط مانند استانهای تهران و البرز و خراسان، استانهای پرشیوع مصرف مواد مانند کرمان، مازندران و سیستانوبلوچستان و استانهای کمشیوع مصرف مواد مانند اصفهان، چهارمحالوبختیاری، یزد، زنجان و قزوین تقسیمبندی شد. براساس تحقیق سال ٩٠، دامنه شیوع اعتیاد درکشور بهطور متوسط ٢,٣درصد برآورد شده بود.»
نگرانی جدید
از مصرف همزمان چند ماده
مسألهای که حالا به دنبال این پیمایش ایجاد نگرانی کرده، ماجرای همزمانی مصرف مواد است. معاون پیشگیری از اعتیاد سازمان بهزیستی در اینباره گفت: «مسأله نگرانکننده در به دست آمدن نتایج پیمایش ملی شیوعشناسی اعتیاد این است که میزان مصرف چند ماده همزمان با هم رو به گسترش است، در این پیمایش نشان داده شد عدهای از افراد که مصرف مواد را تجربه و گزارش کردهاند، حتی ٣ ماده بهطور همزمان مصرف میکنند و این مسأله الگوی چندمصرفی مواد نگرانکننده است. مصرف همزمان الکل و مواد و مصرف همزمان داروهای بدون تجویز پزشک (دارومخدرها) با مواد، مشاهده شده که جای نگرانی دارد.»
کاهش سن مصرف زنان یکی دیگر از مواردی است که در این پژوهش مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان میدهد که سن شروع مصرف در دهههای اولیه سنی بین زن و مرد کمتر شده به آن معنا که سن مصرف مواد زنان به زمان آغاز مصرف مردان نزدیک شده است. روشنپژوه نسبت به این موضوع ابراز نگرانی کرد و گفت: «مصرف شیشه نیز مهم است، حتی اگر عدد آن کمتر از مخدرها باشد و هرچند مصرف آن هم زیاد نیست اما خطرناک است.»
اگرچه با توجه به ملاحظات شرعی و قانونی انتظار میرفت میزان مصرف الکل براساس نتایج این پژوهش پایینتر باشد اما آنطور که معاون پیشگیری و اعتیاد سازمان بهزیستی گفته است: «مصرف الکل درکشور بالاتر از انتظارات بوده، هرچند که بهطورکلی مصرف الکل نسبت به متوسط جهانی در ایران پایینتر است. انتظار داشتیم مردم گزارش کمتری از مصرف الکل داشته باشند.»
جرایم الکلی پنجمین جرم کودکان و نوجوانان
روز گذشته قوام فروزان، معاون قضائی رئیسکل محاکم عمومی تهران و سرپرست مجتمع قضائی شهید فهمیده (ویژه کودکان و نوجوانان) درباره وضع و میزان پروندههای تشکیل شده پیرامون جرایم مرتبط با مشروبات الکلی، به مهر گفت: «مصرف مشروبات الکلی براساس آمار رسمی برگرفته از پروندههای مرتبطی که در مجتمع قضائی شهید فهمیده تهران تشکیل شده، در ردیف پنجم قرار دارد، هر چند که این آمار متفاوت و کمتر از آمار واقعی مرتکبان این نوع جرایم است، چرا که دسترسی به آمار واقعی با توجه به قابل توجه بودن رقم سیاه یعنی تفاوت آمار واقعی و رسمی یک جرم در جامعه، در مورد اینگونه از جرایم امکانپذیر نیست.» او توضیح داد: «از آنجایی که مصرف مشروبات الکلی اغلب به صورت پنهانی و در محیطهای خارج از انظار عمومی انجام میشود، دسترسی به آمار واقعی امکانپذیر نیست.»
٣٠٠هزار نفر درگیر مستقیم اعتیاد
١٠ تا ١٥درصد معتاد متجاهر
روزگذشته دبیر شورای هماهنگی مبارزه با موادمخدر استان تهران هم درهمایش«توانمندسازی، هویتبخشی و جامعهپذیری بهبودیافتگان اعتیاد و صیانت از خانواده آنها» نرخ شیوع اعتیاد در بین شهروندان استان را ٢,٩٥درصد عنوان کرده و گفت: «تهران با داشتن این آمار بالاتر از میانگین کشوری و در رتبه نهم استانها قرار گرفته است. بیش از ٣٠٠هزار نفر در استان تهران بهطور مستقیم درگیر اعتیاد هستند و پیشبینی میشود بین ١٠ تا ١٥درصد آنان معتادان متجاهر باشند.» محمدرضا آذرنیا افزود: «براساس ارزیابیها حدود ١٠درصد از معتادان متجاهر استان تهران را زنان تشکیل میدهند.» او با بیان اینکه براساس تازهترین نظرسنجیها، مقوله اعتیاد مهمترین دغدغه اجتماعی مردم عنوان شده است، افزود: «مسائلی مانند فقر، فحشا و بیکاری درحوزه آسیبهای اجتماعی در ردههای بعدی قرار دارند.»
دیدگاه تان را بنویسید