300 هزار حلقه چاه غیرمجاز، در مقابل 480 هزار حلقه چاه مجاز
از میان 609 دشت یا حوزه هیدرولوژی در کشور، 297 دشت در آستانه بحران قرار گرفته است و وضعیت مابقی نیز مشخص نیست.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا)، معاون پژوهشی مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران امروز در مصاحبهای مطبوعاتی که به مناسبت برگزاری نخستین همایش بحران مدیریت منابع آب زیرزمینی کشور که 27 بهمنماه برگزار میشود، گفت: ظرفیت آبی کشور در بلندمدت 130 میلیارد مترمکعب برآورد شده است، در حالی که در سالهای اخیر این ظرفیت به کمتر از 100 میلیارد مترمکعب رسیده است.
عباس کشاورز افزود: دلایل متعددی برای کاهش ظرفیت آبی در کشور برآورد شده است که عمدهترین آن برداشتهای بیرویه از منابع آبهای زیرزمینی کشور است.
وی خاطرنشان کرد: سازمان یونسکو 40 درصد ظرفیت آبی را برای برداشت مناسب میداند، در حالی که بیش از 75 درصد از آنچه که برای کشور تعیین شده است، به مصرف رسیده و وضعیت اکولوژی آبهای ایران در خط قرمز قرار دارد.
کشاورز ادامه داد: عواملی چون تغییر اقلیم، بارندگی، پراکنش موجود نیز مزید بر علت شده است.
وی تصریح کرد: سرانه آب از شاخصهایی است که میتوان وضعیت منابع آبی را تخمین زد که بین یکهزار تا یکهزار و 700 مترمکعب تنش مزمن محسوب میشود و از آنجا که سرانه به ازای هر نفر بالای یکهزار و 700 مترمکعب تعیین شده است،باید گفت که وضعیت در حالت تنش حاد قرار گرفته است و در سطح ملی نیز این تنش یکهزار مترمکعب برآور شده است.
سرانه مصرف آب در برخی مناطق کشور زیر 300 مترمکعب است
معاون بهبود تولیدات زراعی وزارت جهاد کشاورزی یادآور شد: برخی از مناطق کشور زیر 300 مترمکعب سرانه آب دارند که این مناطق بحرانیترین مناطق کشور معرفی شدهاند.
کشاورز تأکید کرد: اتکاء طی سالهای اخیر بر پایه آبهای زیرزمینی بوده است و برای همین موضوع، تمرکز همایش هفته جاری نیز برای برونرفت از بحران در این حوزه انجام شده است.
وی اظهار داشت: قبل از دهه 40 آبهای زیرزمینی مبنی بر تکنولوژی قنات بود و پس از آن حفاری چاهها جایگزین آن شد.
کشاورز همچنین گفت: تعداد چاههای غیرمجاز و مجاز در حال حاضر حدود 770 هزار حلقه برآورد شده است که این عدد نشانگر آن است که از افزایش 20 برابری طی سالهای اخیر برخوردار است.
وی در ادامه افزود: بیلان منفی آبهای زیرزمینی به 10 میلیارد مترمکعب رسیده است که یعنی در حال حاضر از ذخایر تاریخی سرزمین برداشت انجام میشود.
کشاورز خاطرنشان کرد: تعداد چاههای مربوطه 50 درصد آبخوانها برآورد شده است.
وجود 300 هزار حلقه چاه غیرمجاز در کشور
معاون پژوهشی مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران ادامه داد: 480 هزار حلقه چاه مجاز و 300 هزار حلقه چاه غیرمجاز در کشور شناسایی شده است.
وی تصریح کرد: اگر رسیدگی به دشتهایی که در آستانه بحران قرار دارد، رسیدگی نشود، وضعیت آبی کشور نامناسبتر خواهد شد.
کشاورز با اعلام اینکه اقدامات انجامشده برای ممانعت از بحرانی شدن دشتهای کشور هنوز به تعادلبخشی نرسیده است، یادآور شد: از میان 609 دشت یا حوزه هیدرولوژی در کشور، 297 دشت در حالت بحرانی قرار گرفته و اگر به سایر آنها رسیدگی نشود، وضعیت نامعلومی خواهد داشت.
وی تأکید کرد: بر اساس تفاهمی که با کشاورزان منطقه انجام شده، در برخی مناطق حجم برداشت کاهش یافته است، اما این امر باید به کل کشور تعمیم داده شده تا تعادلبخشی مناسبی صورت گیرد.
معاون بهبود تولیدات زراعی وزارت جهاد کشاورزی اظهار داشت: اگر برداشتهای منفی آب کنترل شود، تغییرات الگوی کشت، کاهش عملکرد، بیکاری، مهاجرت و... پیش خواهد آمد.
کشاورز همچنین گفت: در دهه 50 از هر چاهی 200 هزار مترمکعب آب برداشت میشد، اما در حال حاضر به 65 هزار مترمکعب یعنی 35 درصد رسیده است.
وی در ادامه افزود: اگر بتوانیم 50 میلیارد مترمکعب ظرفیت آبی کشور را تأمین کنیم، در حالت تجدیدپذیری قرار گرفته و مشکلاتمان کمتر میشود، اما در حال حاضر 63 میلیارد مترمکعب برداشت داریم.
کشاورز خاطرنشان کرد: در حال حاضر بهرهبرداران مکانیزمهای مناسبی برای تعادلبخشی در حوزه آب ندارند که مسئولان باید چنین اختیاری را برای آنها فراهم آورند.
وی تصریح کرد: کشاورزان از تکنولوژیها و دانش روز مورد نیاز محروم هستند و اتاق در حال فراهم کردن موجباتی برای دسترسی کشاورزان به تکنولوژی و سرمایههای مناسب است./
خبرنگار: مژگان ستار
A-931125-04
دیدگاه تان را بنویسید