کنفرانس بین‌المللی گرد و غبار، یک مسئله منطقه‌ای را در سطح جهان مطرح کرد

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در پایان "کنفرانس بین‌المللی گرد و غبار، چالش‌ها و راهکارهای عملی" گفت: این کنفرانس توانست مسئله ریزگردها را که خاص چند شهر یا کشور بود، در سطح جهان مطرح کند. این مسئله موفقیتی بزرگ به حساب می‌آید.

به گزارش خبرنگار ایانا، معصومه ابتکار عصر امروز در پایان کنفرانس بین‌المللی گرد و غبار در جمع خبرنگاران بیان کرد: این کنفرانس بعد از پیگیری‌ها ایران که از سال قبل انجام شد، با تلاش‌هایی در سطح ملی و بین‌المللی طی سه روز در تهران برگزار شد.

وی ادامه داد: حضور دکتر روحانی خط مشی اصلی اجلاس را روشن کرد. صحبت‌های وی ابعاد بسیار مهمی برای موضوعات ملی در محیط زیست و مقابله با گرد و غبار داشت. همچنین ابعاد بسیار مهمی در زوایای بین‌المللی و منطقه‌ای داشت به همین دلیل سخنان رئیس جمهور انعکاس وسیعی پیدا کرد.

به گفته ابتکار حضور کشورها در این همایش بسیار پررنگ بود. سازمان ملل نیز به این مسئله اشاره داشت که با وجود تخصصی بودن مسئله گرد و غبار و تعداد محدود کشورهای درگیر این مشکل، حضور کشورها در آن بسیار پررنگ بود.

وی افزود: مسئله گرد و غبار همه دنیا را درگیر نمی‌کند اما در افتتاحیه کنفرانس تهران، تعداد قابل توجهی از کشورها حضور یافتند. اریک سولهایم رئیس برنامه محیط زیست سازمان ملل به ایران آمد و در این کنفرانس دو بیانیه مهم یکی در سطح وزرا و دیگری بیانیه تخصصی و فنی صادر شد.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست اضافه کرد: در بیانیه‌های این کنفرانس مواضع کشورها و انتظارات آنها درباره همکاری‌های دو جانبه و چند جانبه مطرح شد. به هم‌پیمانی‌هایی که سازمان ملل باید بین آژانس‌های مختلف و ساختارهای خود برای حل مسئله گرد و غبار ایجاد کند نیز اشاره‌ای شد.

وی عنوان کرد: سازمان ملل حمایت کامل خود را از قطعنامه وزرا اعلام کرده است. دیروز نیز اریک سولهام رئیس برنامه محیط زیست سازمان ملل در جریان بازدید از تلاش‌های دولت برای احیای تالاب هورالعظیم و کاشت نهال در جنوب شرقی اهواز، از تلاش‌های ایران قدردانی کرد.

تلاش ترکیه برای تعهد آور نبودن بیانیه فنی کنفرانس تهران

ابتکار صدور بیانیه فنی پس از بیانیه وزرا را نکته بسیار مهمی برای اجلاس تهران توصیف کرد. زیرا نشان می‌دهد این اجلاس به جز توصیه‌های سیاسی، به مباحث فنی نیز توجه داشته است. این مباحث کمک می‌کند کشورها با نگاه انتقال تجربیات مسایل را پیش برده و در چارچوب همکاری‌های مشترک، مشکلات خود را حل کنند.

وی درباره اختلاف نظرهای موجود در این کنفرانس بیان کرد: درباره این اختلافات به اجماع رسیدیم. پیشنهاد ترکیه این بود که سند کارشناسی به عنوان سندی تعهد آور مطرح نشود. ما نیز اعلام کردیم که این بیانیه جمع‌بندی توصیه‌های فنی و مباحث فنی است.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست افزود: سند وزرا -به عنوان سندی سیاسی- و سند فنی، با اجماع تمام کشورها به تصویب رسید و ایران رسما گزارش این کنفرانس را برای ارائه به سازمان ملل و مجمع وزرای محیط زیست آماده خواهد کرد. این مسئله سبب می‌شود روالی که در بیانیه وزرا نیز به آن تاکید شده است، شکل بگیرد و سازمان ملل، ساز و کارهای مختلف و چارچوب‌هایی را برای حل مسئله گرد و غبار، تعریف کند.

وی ادامه داد: بارها سازمان ملل آمادگی خود را برای همکاری با کشورها در حل مسئله گرد و غبار اعلام کرده است.

ابتکار در پاسخ به خبرنگار ایانا درباره اینکه آیا امکان شکل‌گیری دفتر منطقه‌ای مقابله با گرد و غبار در ایران یا یکی دیگر از کشورهای منطقه وجود دارد، گفت: این پیشنهاد در توصیه‌های فنی گنجانده شده است اما خیلی زود است که در رابطه با مقر این دفتر، صحبت کنیم. باید ببینیم کار به چه شکلی پیگیری می‌شود.

وی همچنین درباره احتمال وضع قوانین الزام‌آور برای کشورها به منظور مقابله با گرد و غبار تاکید کرد: کشورها در قالب کنوانسیون‌ها یا مقررات بین‌المللی الزام‌آور، تحت لوای قوانین ملی باید برای کنترل کانون ریزگردها فعالیت کنند و ما به هیچ وجه نمی‌توانیم کشوری را در رابطه با کاری ملزم کنیم. اما می‌توان زمینه مذاکره و همفکری بیشتر را فراهم کنیم.

به اعتقاد رئیس سازمان حفاظت محیط زیست همین که ایران توانسته مسئله ملی خود را در سطح جهانی مطرح کند به موفقیتی بزرگ دست یافته است. کنترل ریزگردها مطالبه مردم ایران بود که به یک مطالبه جهانی تبدیل شد. بعد از اجلاس تهران همه کشورها باید در رابطه با کنترل ریزگردها همکاری کنند و هیچ کشوری نمی‌تواند در این رابطه بی‌تفاوت باشد. ایجاد این فضا مهم است.

وی تاکید کرد: کشورها را نمی‌توان مجبور به انجام کاری کرد اما با ایجاد فضای مثبت برای همکاری و تبادل نظر، می‌توان شرایط را بهبود بخشید. با مطرح شدن مسئله ریزگردها در سطح جهان، همه کشورها می‌‌دانند که چنین مشکلی وجود دارد. سازمان‌های مردم نهاد و رسانه‌ها فعال می‌شوند. این کنفرانس یک جریان‌سازی خوب اجتماعی و سیاسی بین کشورها ایجاد می‌کند.

به گفته ابتکار، کنفرانس تهران انتظارات ایران را برآورده کرده و از منظر بین‌‎المللی نیز حضور کشورها بیش از انتظار بوده است. حضور پررنگ آژانس‌های بین‌المللی در ایران نشان می‌دهد که به مسئله گرد و غبار توجه شده است.

ابتکار در پاسخ به مسایل مطرح شده در زمینه هزینه‌های کنفرانس با تاکید بر اینکه بخش عمده این هزینه‌ها توسط سازمان ملل متحد پرداخت شده است، تبدیل شدن مسئله‌ای محلی به موضوعی جهانی را یک موفقیت بزرگ توصیف کرد.

وی اضافه کرد: این دستاورد می‌ارزد، زیرا گرد هم آوردن کشورها تنها راه برای حل و فصل معضلات حاصل از ریزگرد است. رفع تداخل منافع بین کشورها صرفا با ایجاد جریان‌های بین‌المللی امکان‌پذیر است. جریان‌هایی که اثرات سیاسی و آگاهی بخشی دارمد و می‌توانند مسیری به‌وجود آورند که همه کشورها را پای کار بیاورد. برای به دست آوردن این دستاوردها، هرچقدر هزینه می‌کردیم، ارزش داشت.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: هر نفس مردم خوزستان، سیستان و بلوچستان و هر کودک ایرانی می‌ارزد که برای آن هزینه کنیم. می‌ارزد که برای مسئله ریزگردها، راه حل‌های نتیجه بخش پیدا کنیم و کشورهایی که در ایجاد ریزگردها نقش دارند را پای کار بیاوریم.

وی یادآور شد: برای ایران، حضور کشورهایی نظیر عراق، ترکیه، افغانستان و کشورهای منطقه خلیج فارس در کنفرانس ریزگردها خیلی مهم بود. در این کنفرانس سازمان منطقه‌ای راپمی حضور داشت. ما فکر می‌کردیم به دلیل شرایط منطقه، این انتفاق نیفتد اما العوضی رئیس سازمان منطقه‌ای راپمی در ایران حضور یافت. قائم مقام وزیر قطر در کنفرانس حضور پررنگی داشت. معاون وزیر عمان نیز به تهران آمد و این نشان می‌دهد با وجود اختلافات سیاسی، یک فضای خوبی برای مذاکره وجود دارد. این دستاوردها ارزش هزینه کردن را دارد.

ابتکار گفت: شاید اقدامات انجام شده در کوتاه مدت به نتیجه نرسد اما می‌توانیم افقی را برای آینده خود ترسیم کنیم.

L-960414-05