کنفرانس بینالمللی ریزگردها برگزار میشود/ بررسی راهکارهای کاهش پیامدهای وقوع طوفانهای گرد و غبار در کشاورزی
کنفرانس بینالمللی ریزگردها با حضور رؤسای سازمان محیط زیست کشورهای منطقه برگزار میشود.
به گزارش خبرگزاری خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا)، از آنجا که پدیده ریزگردها منشا داخلی و خارجی دارد و متاسفانه در سالهای اخیر ۲۱ استان کشور را درگیر کرده و برای این منظور خوزستان در سالهای اخیر پدیده ای را تحمل میکند که رمق مردم را بریده است و به طور مرتب مهمان خوزستانیها شده و در ریههای مردم سکنی میگزیند، احمد لندی، استاد تمام رشته خاکشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز و دبیر نخستین کنفرانس بین المللی گرد و غبار در خوزستان خبر داد: با توجه به این که این پدیده زیست محیطی روی همه جوانب اجتماعی و فرهنگی مردم اثر گذاشته و عوارض جانی و مالی بسیار مخربی بر پیکره خوزستان وارد کرده، برای بررسی علمیریزگرد یا گرد و غبار که به سالهای قبل برمیگردد این کنفرانس بینالمللی برگزار میشود.
وی درباره اثرات مخرب این پدیده در حوزه کشاورزی اظهار داشت: در این زمینه کارهای زیادی صورت گرفته؛ یکی از بررسیها در حوزه کشاورزی نشان داده که این ریزگردها بر روی عملکرد محصول تولیدی اثرات بسیار کاهشی دارد و این گرد و خاک با نشستن برروی برگهای درختان و گیاهان، سازکار فتوسنتز و تولید بیوماس را مختل میکند.این بررسی نشان داده که سال گذشته این میزان کاهش عملکرد در خوزستان در همه شهرها رخ داده؛ اما شهر دزفول خیلی متأثر شده و کاهش عملکرد بالایی در این حوزه داشته است.
لندی با بیان این که برای جلوگیری کاهش عملکرد در بخش کشاورزی علاوه بر علاج اندیشی جدی در مقابله با ریزگردها میتوان با بهره مندی از سیستمهای آبیاری نوین و آبیاری بارانی سطح برگها و روزنههای آنها را از ریزگردها پاک کرد، افزود: متاسفانه بررسیها نشان میدهد ریزگردها تولید عسل خوزستان را هم کاهش دادند و زنبورداری را به خاطر ممانعت از پرواز و شهد آوری زنبورها با مشکل روبرو ساخته است.
وی در مورد تاثیر ریزگردها در بخش صنعتی هم با اشاره به این که ریزگردها طبق بررسیها بر سلامت تاسیسات نفتی هم اثر میگذارند و آنها را مورد استهلاک قرار میدهند، تصریح کرد: طبق گفته کارشناسان هوا و فضا، موتور هواپیماها در فضای پرگرد و خاک دچار فرسودگی شدید میشود. در واقع باید تاکید کنم که پدیده گرد و خاک تقریبا همه شئون زندگی مردم را تحت تأثیر قرار میدهد و حتی امروز یکی از علل خروج نخبگان از خوزستان همین پدیده است.
استاد تمام رشته خاکشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز با اشاره به این که ریزگردها اکنون مستقیم و غیر مستقیم 21 استان کشور را تحت تاثیر قرار میدهد و البته این پدیده در استانهای غربی و جنوب غربی خیلی شدید است،
وی کانون ریزگردها را هم دارای منشا داخلی و هم منشا خارجی دانست و افزود: در مبارزه با ریزگردها که منشا خارجی دارند، متاسفانه به دلیل مشکلاتی که در منطقه وجود دارد، مقابله با آن بسیار دشوار است؛ چرا که مشکلات جنگ و اختلافات سبب شده دولت مرکزی این کشورها نتوانند با کانون ریزگردها برخورد کنند.
لندی با تاکید بر این که کانونهای ریزگردها باید در حاشیه سبز و حفاظت شده گیاهی قرار گیرند تا با کوچک ترین وزش گرد و خاک ایجاد نشود، تصریح کرد: این در حالی است که هم اکنون این پوشش گیاهی وجود ندارد و همان پوشش گیاهی هم که به شکل طبیعی وجود داشت، در اثر جنگ نابود شده است.
این استاد دانشگاه درباره این که در خوزستان این کانونهای گرد و خاک بیشتر در کدام نواحی است و ریزگردها بیشتر از کدام مناطق تغذیه میشوند، گفت: منشا ریزگردها در داخل استان از کنار شهرهای ماهشهر و شادگان و امیدیه تغذیه میشوند و به سمت اهواز و دیگر شهرها حرکت میکنند و در سالهای گذشته این نواحی شهرهای پرتر و مرطوبی بودند و پدیده ریزگرد ایجاد نمیشد؛ اما الان بررسیها نشان میدهد زمینها چنان خشک شده و چسبندگی خود را از دست داده که با وزش بادی با سرعت خفیف هم گرد و خاک تولید میشود.
وی پیرامون ایسن که در وهله اول چه تصمیمیبرای مقابله با ریزگردها در کشور نیاز است، اظهار داشت: برای مقابله با ریزگردها در وهله اول عزم ملی لازم است که همه متوجه عواقب زیستی و غیر زیستی این پدیده و عوارض بعد از آن که بسیار بالاست باشیم و قبل از رسیدن به آن نقطه با چاره اندیشی مناسب این پدیده را در نطفه کنترل و پیشگیری کنیم.
لندی افزود: همچنین باید به دنبال ایجاد سیستمیمنظم برای کنترل و مبارزه با ریزگرد باشیم و طوری نباشد که با تغییر رویکردها مبارزه با ریزگردها از اولویت خارج شود بلکه به شکل مستمر و منظم مبارزه با ریزگردها پیگیری شود.
وی برای کنترل ریزگردهای که منشا خارجی دارند نیز گفت: یکی از رویکردهای کلان عملیاتی این است که باید سعی کنیم از گسترش کانونهای ریزگردها جلوگیری کنیم. یعنی با رایزنیهای داخلی و بین المللی این کانونها شناسایی و مانع از گسترش این کانونها شویم. برای این منظور باید ویژگیهای زیست محیطی همان منطقه را شناسایی کنیم و پوشش گیاهی منطقه را شناسایی کرده و منطبق با آن شرایط و پوشش گیاهی سیستمهای حفاطتی را پیاده کنیم؛ یعنی با کاشت و تقویت اعضای آن پوشش گیاهی و مراقبت از آن مانع گسترش ریزگردها شویم؛ البته این روشها بسته به هر شرایط زیست محیطی متغییر است.
این استاد تمام خاک شناسی در مورد کشاورزی سنتی که یکی از عوامل توسعه دهنده ریزگردهاست نیز پیشنهاد کرد: کشاورزان در شخم اراضی خود اصول کشاورزی حفاظتی را رعایت و سعی کنند ضایعات و باقی مانده گیاهی را در زمین رها کنند و از سوزاندن کاه و کلش جدا خودداری کنند.
وی همچنین توصیه کرد دامداران منطقه در چرای بیش از اندازه مراتع که باعث تخریب پوشش گیاهی منطقه میشود، پرهیز و همچنین کشاورزان از گیاهان بادشکن در اطراف مزارع خود استفاده کنند؛ چون این گیاهان میتوانند سرعت باد را به شدت کاهش دهند و از تشکیل ریزگردها جلوگیری کند.
لندی در عین حال استفاده از مالچها را هم برای مقابله توصیه و اضافه کرد: در وهله دوم میتوانیم در کوتاه مدت از مالچها برای کنترل استفاده کنیم. در کشور ما با وجود خسارتهای زیست محیطی که مالچ نفتی دارد؛ اما باز به دلایلی این مالچ کاربرد دارد. البته مالچهای گیاهی و زیستی بسیار کم خطر هستند؛ اما نکته ای که است چون این مالچها به سرعت تجزیه میشوند و زمان ماندگاری پایینی دارند، در مناطقی که میخواهیم پوشش گیاهی را تقویت کنیم، نمیتوان استفاده کرد.
وی درباره کنفرانس بین المللی گرد و غبار هم گفت: این کنفرانس با هدف شناسایی منابع و دلایل بروز طوفانهای گردو غبار، پیامدهای طوفانهای گرد و غبار، شناسایی راهکارها و شاخصهای کنترل کننده گرد و غبار و پایش گرد و غبار و تدوین راهبرد و چشم انداز جامع کنترل رخدادهای گرد و غبار به ویژه در منطقه خاورمیانه است و امیدواریم با حضور خود در این کنفرانس بر غنای آن افزوده و خاطرات خوشی را از اهواز با خود به همراه ببرید.
لندی زمان و مکان این کنفرانس بین المللی را که با پیگری مسوولان تهرانی قرار بود در تهران برگزار شود، با حمایت استاندار و اهمیت این مسئله در خوزستان در مورخ 12 - 14 اسفند امسال در دانشگاه شهید چمران اهواز قطعی دانست.
این کنفرانس بین المللی با همکاری استانداری خوزستان، سازمان محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی و چند سازمان دیگر و مشارکت یونسکو برگزار میشود.
وی محورهای این کنفرانس بین المللی را راهکارهای مقابله با پیامدهای زیست محیطی رخدادهای گرد و غبار؛ راهکارهای مقابله با پیامدهای اجتماعی - اقتصادی وقایع غباری؛ راهکارهای کاهش پیامدهای وقایع گرد و غبار بر صنایع؛ تعیین ناهنجاریهای زیستی ناشی از بروز رخدادهای گرد و غبار در جوامع انسانی و راهکارهای کاهش اثرات آن بر سلامت انسان؛ راهکارهای کاهش پیامدهای وقوع طوفانهای گرد و غبار در کشاورزی؛ راهکارهای مقابله با اثر فعالیتهای عمرانی در ایجاد گرد و غبار؛ ارتباط طوفانهای گرد و غبار و تغییرات اقلیمیدر مقیاس محلی و منطقه ای و کاربرد روشها و فناوریهای پیشرفته نظارت، پایش و کنترل رخدادهای گرد و غباربر شمرد.
به گفته وی پژوهشگران برای ثبت نام میتوانند به سایت http://icd2016.ir/fa مراجعه کنند و تا 15 آذر نیز فرصت دارند مقالات خود را ارسال کنند.
داوریها به صورت الکترونیک انجام میشود و تا پایان آذر نتایج داوریها مشخص میشود و تاکنون بیش از 150 مقاله معتبر به دبیرخانه رسیده است./
خبرنگار: افسانه زعیمزاده
V-940908-01
دیدگاه تان را بنویسید