موفقیت محققان ایرانی در تولید داروی اینترفرون در گیاه آفتابگردان تراریخته
پژوهشگران بیوتکنولوژی و اصلاح نباتات دانشگاه تربیت مدرس طی تحقیقی که با هدف تولید انبوه و ارزان پروتئینهای نوترکیب انجام شد، موفق به انتقال ژن اینترفرون گامای انسانی- اولئوسین به گیاه آفتابگردان شدند.
به گزارش سرویس پژوهشی ایسنا، مریم مرتضاییفر، کارشناس ارشد اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی و مجری این طرح تحقیقاتی در خصوص زراعت ملکولی گفت: استفاده از گیاهان به عنوان بیوراکتور جهت تولید انبوه و ارزان پروتئینهای نوترکیب را میتوان تحت عنوان زراعت ملکولی (Molecular farming) معرفی کرد. در این عرصه می توان از بخشهای مختلف گیاهان به منظور تولید و دخیرهسازی پروتئینهای نوترکیب بهره جست که بذرهای گیاهان روغنی از جمله آنهاست.
وی افزود: هدفگیری پروتئینهای نوترکیب به اجسام روغنی در بذرها، باعث آسانتر شدن مراحل استخراج پروتئینهای نوترکیب میشود، به همین دلیل میتوان با استفاده از پیش برنده بذری و همچنین اتصال ژن مورد نظر به ژن اولئوسین گیاهی، باعث هدفگذاری صحیح پروتئینهای نوترکیب به اجسام روغنی شد.
مرتضاییفر در ادامه به اهمیت و ارزش درمانی اینترفرونها اشاره کرد و در تشریح طرح پژوهشی خود گفت: اینترفرونها از جمله پروتیینهایی هستند که ارزش درمانی بسیار بالایی دارند؛ بنابراین، تولید اینترفرون از منابع دائمی، ایمن و ارزان حائز اهمیت ویژه است. در این تحقیق برای بیان اینترفرون گامای انسانی در بذر گیاه آفتابگردان (Helianthus annuus L) و قرارگیری آن در اجسام روغنی از ناقل نوترکیب pBIIFNγ-Oleosin استفاده شد. ژن اینترفرون گامای انسانی در پاییندست ژن اولئوسین همسانهسازی شده و بین دو ژن توالی برشی پروتئولایتیکی وجود دارد. این دو ژن تحت کنترل پیشبرنده بذری(Napin) هستند.
ریزنمونههای کوتیلدونی گیاه آفتابگردان برای تراریخته سازی مورد استفاده قرار گرفتند. ژن هدف که با ژن اولئوسین فیوژ شده بود به کمک A. tumefaciens سویه LBA4404 به گیاه آفتابگردان منتقل شد.
گزینش گیاهان تراریخته نیز بر روی محیط حاوی کانامایسسین صورت پذیرفت. برای باززایی گیاهان از محیطکشت MS همراه با هورمونها و ترکیبات ضروری استفاده شد. گیاهان گزینش شده به محیط طویلسازی و ریشهزایی جا به جا و سپس به گلدان منتقل شدند.
وی در پایان اظهار داشت: در نهایت آنالیز گیاهان تراریخته در سطح DNA با روش PCR و با استفاده از آغازگرهای اختصاصی ژن هدف، بیانگر انتقال موفقیتآمیز ژن (IFNγ) به گیاهان تراریخته بود.
گفتنی است، این پژوهش با راهنمایی دکتر مختار جلالی و با مشاوره دکتر معینی از اعضاء هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس انجام شده است.
دیدگاه تان را بنویسید