اصول رسانهای روحانی/ما چهکارهایم بگوییم فضای مجازی میخواهیم یا نه
اعتماد / رییسجمهور دیروز صبح برای افتتاح نمایشگاه مطبوعات به جمع اهالی رسانه رفت و علاوه بر بازدید از غرفه تعدادی از نشریات و رسانهها سخنانی مهم درباره اهمیت و جایگاه رسانهها در کشور بیان کرد، حسن روحانی گفت: «اگر میخواهیم جامعه امنی داشته باشیم نباید گوش شنوایی برای افراط و ندای تروریسم داشته باشیم. بیتردید رسانه، مطبوعات و اصحاب آن به فرهنگ و ارتباط افکار مردم با حاکمیت و انتقال نظر حاکمیت و فراهم آوردن زمینه برای توسعه جامعه، کمک میکنند. رسانه یکی از عوامل اصلی توسعه است و توسعه هم وسیلهای برای توسعه فعالیت رسانههاست. ما در شرایطی قرار گرفتهایم که بار مسوولیت رسانهها و مطبوعات از هر زمان دیگری بیشتر است. شرایط منطقه ما پیچیده است و ما نیازمند به امنیت هستیم.»
او گفت: شاید تعبیرات مختلفی از این شرایط پیچیده ارایه شود، یکی بگوید امنیت در سایه هنرمندی سیاست خارجی یک کشور تضمین میشود، دیگری بگوید نیروهای مسلح توانمند با قدرت بازدارندگی امنیتی میتوانند امنیت را برای جامعه تضمین کنند. واقعیت آن است که معضلات امنیتی به مفهومی که امروز منطقه ما با آن روبهروست یعنی تروریسم، در شرایط ویژهای قرار دارد. گروههایی با افراد جاهل و رنگ و لعاب دینی، با عصبیت و فهم غلط و نادرست از اسلام و جهاد اسلامی به جان اسلام و مسلمانان منطقه افتادهاند. در چنین شرایطی و در برابر چنین تهدیدی آنچه میتواند ما را از ناامنیها حفظ کند و جامعه امنی برایمان به وجود آورد آن است که در کشور ما گوش شنوایی برای افراط و ندای تروریسم وجود نداشته باشد.
حسن روحانی گفت: اگر تروریسم در جامعه جاذبه داشته باشد، اگر بخشی از مردم ندای تروریستها را بپسندند، نه سیاست خارجی میتواند معضل امنیت را حل کند و نه قدرت نظامی، هیچ کدام! آنچه امروز در کشور و در جامعه ما امنیت آفریده، بیداری، هوشیاری، آگاهی و انسجام داخلی کشور است. بنده به نمونهای اشاره میکنم؛ چرا موصل سقوط کرد؟ مگر یک شهر بزرگ ٥/١ میلیون جمعیتی با دارا بودن آن همه نیروی مسلح و ارتش چطور ممکن است از صبح تا ظهر سقوط کند؟ سقوط این شهر به خاطر این بود که تروریستها سلاح مدرن در اختیار داشتند؟ سقوط موصل به خاطر این بود که تروریستها توانمندتر از ارتش مستقر در موصل بودند؟ یا اینکه دلبستگی مردم موصل به بغداد کاهش یافته بود؟ موصل ارتباط عاطفی و سیاسیاش با بغداد قطع شده بود؛ نه داعش، هر گروه مسلح دیگر با یک پرچم که نه سیاه حتی سفید میتوانست بر موصل فایق آید. لذا سیاست خارجی نمیتواند موصل را حفظ کند، ارتش عراق هم نمیتواند، در فهم مسائل امنیتی و سیاسی امروز جهان و منطقه دچار اشتباه نشویم.
او در ادامه با بیان اینکه نیروهای مسلح کشورمان یک قدرت مهم و بازدارنده در برابر تجاوز احتمالی بدخواهان و دشمنان هستند و خواهند بود، گفت: « البته سیاست خارجی و دیپلماسی عاملی مهم برای پیشگیری از جنگ و نزاع خواهد بود. اما در برابر معضل امنیتی امروز منطقه آنچه کارسازتر از همه عوامل است انسجام، وحدت و یکپارچگی جامعه و سپردن همه گوش جان و جسم به ندای توسعه ایران است. اگر نظام اسلامی ما به اقلیتها احترام نمیکرد، به وحدت دینی همت نمیگماشت و جایگاه اهل سنت را در این کشور محترم نمیشمرد یا اگر دولت به فکر تعادل توسعهای در کردستان، سیستان و بلوچستان، بخشی از هرمزگان، خراسان جنوبی یا در سراسر کشور نبود و اگر امروز اقلیتهای قومی و مذهبی کشور دل به نظام و رهبری و قانون اساسی و دولت نبسته بودند داعش در اینجا هم راه داشت، القاعده هم در اینجا راه داشت.»
رسانه و امنیت
رییسجمهور سپس رسانهها را عامل امنیت دانست و گفت: «شما اصحاب رسانه و دنیای فرهنگ و هنر میتوانید برای جامعه امنیتآفرین باشید، اما اگر خود اصحاب رسانه امنیت نداشته باشند و دلنگران امنیت خود، راه خود، شغل و قلم خود باشند چگونه میتوانند امنیت بیافرینند؟» او سپس این سوال را مطرح کرد که از قلم شکسته و دهان بسته کاری ساخته است؟ و گفت: « نشکنیم قلمها را به بهانههای واهی، نبندیم دهانها را با بهانههای غیراساسی، بگذاریم در این جامعه آزادی باشد و بگذاریم آزادی مسوولانه باشد، امنیت امروز برای ما اصل است اما فکر نکنید تنها با تفنگ امنیت ساخته یا حفظ میشود که تفنگ هم به جای خود لازم است. اما قلم چه؟ اما بیان؟ و اما فرهنگ؟ اساس انقلاب اسلامی فرهنگ بود، اساس نهضت اسلامی ما فرهنگ بود. هیچوقت امام (ره) در دوران نهضت اسلامی راه قیام مسلحانه را نپسندید. خط امام(ره) این نبود، خط امام (ره) تحول در افکار مردم و در فرهنگ جامعه بود. او با سخنرانی، اعلامیه و نوار توانست کشور را متحول کند. او با بیاناتش، با نوشتههایش و با شاگردانش به دعوت مردم به خیابانها و در صحنه توانست بزرگترین قدرت نظامی منطقه را به زانو درآورد.» او با حمایت و اعلام « ضرورت وجود فضای مجازی»، گفت: « نمیتوان گفت فضای مجازی را نمیخواهیم، ما چه کاره هستیم که بگوییم فضای مجازی را میخواهیم یا خیر. مثل اینکه یادمان رفته است صاحب اصلی کشور مردم هستند، مثل اینکه اصل ششم قانون اساسی را فراموش کردهایم، مثل اینکه یادمان رفته همهچیز از صندوق رای بیرون میآید و مردم صاحب اصلی نظام مردمسالاری دینی هستند. مسوولان تمام کشور یا با رای مستقیم مردم یا با رای غیرمستقیم همین مردم انتخاب میشوند. مردم، جامعه و رسانهها نقش اساسی را در کشور ما ایفا میکنند. مردم با رسانهها خو گرفتهاند. رسانه مانند «می» حافظ است که هرچه زمان از آن بگذرد اثرش بیشتر میشود. رسانههای صد ساله و چند ساله و یکی، دو ساله داریم اما عدهای نمیگذارند رسانهها جوانه دهند و کار خودشان را بکنند.»
تدوین لایحه نظام رسانهای
روحانی در ادامه به «لایحه تدوین نظام رسانهای است» اشاره کرد و گفت: «همانند نظام پزشکی، دولت به دنبال تدوین لایحه نظام رسانهای است که تقدیم مجلس شورای اسلامی شود. بسیاری از تخلفات باید در همان نظام رسانهای بررسی شود و جایش در دادگاه نیست. خیلی مشکلات در رسانهها وجود دارد که ممکن است حتی یک حقوقدان حاذق هم آن را نداند. مگر همه تخلفات رسانهای باید دادگاهی شود وقتی راهحلهای حرفهایتر و کم هزینهتر وجود دارد. این رسالت اصحاب رسانه است که رضایت را برای مردم ایجاد کند؛ چراکه تروریسم بر اسب نارضایتی و ناامیدی سوار میشود. آنهایی که جز ایجاد یأس و ناامیدی در افکار عمومی کار دیگری نمیکنند چه نتیجهای از فعالیتهایشان میخواهند بگیرند. افسردگی بر اثر بینشاطی و ناامیدی در جامعه ایجاد میشود؛ چه کسانی هستند که به جای مزرعه امید کشتزار یأس را دنبال میکنند.» او در ادامه گفت: «امروز ما باید امنیتمان را حفظ کنیم. برخی فکر میکنند امنیت ما تنها با موشک، تانک و هواپیما حفظ میشود. درست است اینها ضروری و لازم است و من فکر میکنم کسی هستم که میتوانم بلند این حرف را بزنم؛ چراکه ٣٥ سال پیش به تحکیم نیروهای مسلح تاکید میکردم. ما قدرت نظامی و قدرت دیپلماسی برای حفظ امنیت میخواهیم اما یادمان باشد که ناامنی منطقه ما تنها با سلاح و دیپلماسی حل نمیشود، گوش مردم باید با ندای توسعه آشنا شود تا به ندای تروریسم پاسخ ندهد. گوش اقوام و مذاهب هم باید با این موضوع آشنا باشد و این امر به دست شما اصحاب رسانه اتفاق میافتد.»
برجام، هوای سالم ایجاد شده و سه وزیر پیشنهادی
او با اشاره به اینکه «باید از دوران نوین پسابرجام و پساتحریم استفاده کنیم»، گفت: یک هوای سالمی ایجاد شده به جای آنکه از آن برای ورزش و آماده شدن جهت بردن در مسابقه استفاده کنیم عدهای مدام بحث میکنند که آیا خوب است هوا سالم شده یا بد است، خط و ربط آن کسی که هوا را سالم کرده چیست. آدم تعجب میکند وقتی این شرایط را میبیند. امروز ایران یک قدرت اقتصادی است که میتواند سرمایه و تکنولوژی را جذب کند و بازار را به دست آورد. در چنین فضایی باید به فکر سه جغرافیای بازار، سرمایه و فناوری باشیم. »
رییسجمهور در ادامه در ارتباط با کسب رای اعتماد سه وزیر پیشنهادی دولت به مجلس شورای اسلامی گفت: «رای اعتماد به سه وزیر در روز سهشنبه همه عاشقان این کشور را از روز دوشنبه امیدوارتر کرد. همه مردم ایران به خوبی قضاوت کردند که انتخابات اسفند ٩٤ با خرداد ٩٢ در یک مسیر بود. مردم دیدند که مجلس و دولت در کنار هم در مسیر اعتدال قرار دارند و از این بابت خوشحال شدند. طبق قانون اساسی مجلس میتوانست به این سه وزیر رای اعتماد بدهد یا ندهد، مهم این نبود که به این سه وزیر رای اعتماد دهد بلکه مهم آن بود که مردم فهمیدند مجلس دهم گوشش به اتهامات واهی بدهکار نیست و متوجه شدند که این مجلس با دقت بیشتری به مسائل سیاسی کشور مینگرد و با دقت بیشتری رای خود را به صندوق میریزد. آنچه دستاورد روز سه شنبه بود تنها استقرار سه وزیر برای بهبود مسیر فرهنگ و نشاط جوانان نیست بلکه دستاورد بالاتر آن بود که دیگر گوش شنوایی برای اتهامات وجود ندارد و همین دستاورد از بزرگترین افتخارات ملت، مجلس شورای اسلامی و دولت است.
او با بیان اینکه «رای اسفند ٩٤ مردم در صندوق صحیح قرار گرفته است»، ادامه داد: دولت به دلایلی همان سه وزیر را به مجلس معرفی کرد تا به مردم بگوید که رای اسفند ٩٤ آنها گم نشده و در صندوق صحیح قرار گرفته است. ما نیازمند وحدت و نشاط برای تحول جامعه هستیم، همه ما میخواهیم که انقلابی باشیم اما انقلابی بودن یعنی چه؟ هر کسی که تهمت میزند، دروغ میگوید، سخنی بدون تحقیق به زبان میآورد و شنیدهای را بدون تحقیق بازگو میکند و داد و فریاد میزند انقلابی نیست. هر کسی که کوتاهترین راه را برای منافع ملی برمیگزیند و برای حفظ کشور تلاش میکند و راستی و درستی و امانتداری را سرلوحه کارش قرار میدهد انقلابی است. انقلابی یعنی استقلال، آزادی و جمهوری اسلامی؛ ما مفهوم دیگری از انقلاب نمیشناسیم. انقلاب یعنی اخلاق و بالاتر از اخلاق هم اسلام است. انقلاب ما هم انقلاب اسلامی است. خود کلمه انقلاب مقدس نیست و گاهی در قرآن معنای منفی هم دارد اما انقلاب با وجود اسلام است که معنی مثبت میگیرد.
رییسجمهور در ادامه خاطرنشان کرد: الگوی ما پیغمبر (ص) و مولایمان حضرت علی (ع) است و برای من و امثال منی که از نوجوانیاش در انقلاب عمر، جوانی و هستیاش را گذاشته قابل تحمل نیست که کسانی انقلاب را بدزدند. آدمی که دروغ میگوید، تهمت میزند رابطهای با انقلاب ندارد. اگر برای جوانان توانستیم شغلی ایجاد کنیم انقلابی هستیم در غیر آن انقلابی نیستیم. اگر رونق اقتصادی را ایجاد کردیم از انقلابیها هستیم اما با رشد منفی و اشتغال بدون تحرک، انقلاب معنا ندارد. با تورم ٤٥ درصدی افسارگسیخته به انقلاب نخواهیم رسید. انقلاب یعنی توسعه کشور، ایجاد نشاط، رفاه و اشتغال برای همه اقشار جامعه، بسیاری از اعتیادها و مفاسد اجتماعی به خاطر بیکاری و بیشغلی است. باید هم فضای اشتغال را ایجاد کنیم و هم شما اصحاب فرهنگ و رسانه نشاطی را برای مردم فراهم آورید. نگاه کنید، ببینید در یک سال گذشته چقدر رسانه شما نشاط ایجاد کرده است، چقدر مسیر اشتغال را رونق داده و چقدر دولت را در این راه هدایت کرده است. ما اعتقاد به عصمت نداریم و نیازمند انتقاد سازنده هستیم اما انتقاد سازنده با هتاکی متفاوت است، رسانه باید منتقد باشد اما هتاکی در رسانه جایی ندارد.
او گفت: « کاری کردیم که دنیا نظر، افکار و دیدگاهش نسبت به ملت ایران و جمهوری اسلامی از ٣ سال پیش متفاوت باشد. دیروز همه متفق شدند که تحریم را اعمال کنند اما توجه کنید چرا جوری رفتار کردیم که امریکا و اروپا رای به تحریم ما داد؟ جای تعجب نیست، آنهایی که امروز به جای نقادی، هتاکی میکنند، چرا آن روز صدایشان بلند نشد؟ چرا راهی را انتخاب کردیم که همه عالم را علیه خود متحد کردیم؟ مگر میشود ما کاری کنیم که دشمنان ما سالها دنبال این بودند که همه را از دایم و غیر دایم علیه ما جذب کنند. چطور شد که این فضا به وجود آمد. تحریمها را برداشتیم اما بعضیها ناراحت هستند و میگویند چرا تحریمها برداشته شده است؟ اگر به عنوان مثال صد تا تحریم برداشته شده و چند تا مانده، آن صد تا را نگاه نمیکنند و آن چند تا را میبینند. آدم دچار حیرت است؛ چرا درک نمیشود. فکر میکنند اگر بگویند ما در این چند سال موفق بودیم دولت نفع میبرد. در حالی که این موفقیت برای مردم است. دولت رای داده، شورای عالی امنیت ملی، مجلس شورای اسلامی، شورای نگهبان هم رای داده، رهبری هم تایید کرده، باز هم نمیدانم مشکل کجاست؟ شما اهل رسانه باید بیابید و باید برای مردم شرح داده و توضیح دهید.»
حسن روحانی گفت: « امروز دومین خواست من از شما در کنار تثبیت و حفظ امنیت کشور در سایه فرهنگی و انسجام وحدت در جامعه و نزدیک کردن همه اقوام و مظاهر این است که بتوانیم فضا را برای بهرهبرداری از شرایط پسابرجام استفاده کنیم. هر چه شرایط آرامتر باشد و وحدت را دیگران بیشتر ببینند، جذب سرمایه آسانتر میشود. من به شما میگویم شما اصحاب اطلاع و رسانه هستید که باید به مردم اطلاع دهید. آیا گشایش روز به روز بیشتر شده یا کمتر؟ از آن روز که برجام اجرایی شد، یعنی ٢٧ دی ماه سال گذشته تا امروز آیا گشایشها بیشتر شده یا کمتر؟»
رییسجمهور در ادامه ابراز کرد: دولت در طول این سه سال در وزارت ارشاد و در سایر وزارتخانهها - با تلاشهایی که برادر عزیزم آقای جنتی انجام داد - کار بزرگی در این حوزه انجام داد. همه میدانند مجوز یک نشریه از زمان تقاضا تا موافقت چقدر زمان میبرد. گفته میشود ٥ سال؛ در حالی که بنده پیش از این شاهد بودم که مجوز نشریهای ٨ سال هم طول کشید و به جایی نرسید. امروز چقدر طول میکشد؟ دیگر سال نیست، ماه است، دیگر ٥ سال نیست، ٥ ماه است. این همه مجوزی که در این مدت ٣ سال صادر شده خوشحالم که برای بخش خصوصی بوده و برای بخش عمومی و دولتی نبوده. اینها را باید به مردم و به بخش خصوصی واگذار کنیم. وقتی نشریهای دارم که پولش از جایی میآید دل نگرانی ندارم که بخرند یا نخرند، دو سه هزار تا چاپ میکنند برای نهادها میفرستند اگر هم برگشت مهم نیست، اطلاعات دسته اول هم دارم. او با تاکید بر اینکه رانت اطلاعاتی بلای بزرگ در کشور ما است، گفت: «هنوز پرونده دست بازپرس است؛ قاضی و دادستان هم خبر ندارند، این آقا خبر دارد، دستگاه امنیتی ما هنوز آن وزیر و رییسش خبر ندارند، این یکی خبر دارد، نمیدانم اجنه هستند، چگونه خبر دارند و چگونه ارتباط دارند، ما که درست نفهمیدیم. رانت اطلاعاتی را کنار بگذاریم. چطور از یک پروندهای، یک روزنامهای زودتر از رییس آن قوه خبر دارد؟ رانت اطلاعاتی برای جامعه ما بلاست. البته مردم خوب میفهمند و خوشحالم که مردم پاسخ درستی میدهند. آنها متوجه امور هستند. »
قانون مطبوعات تغییرات لازم دارد
روحانی دربخش دیگری از صحبتهایش گفت: «دولت در برابر مطبوعات و رسانهها وظایفی دارد که باید انجام دهد. دو کار مهم را در دستور دارد ابتدا نظام رسانهای که مانند نظام پزشکی مهم است که در حال آماده شدن است تا به مجلس برود. بسیاری از تخلفات را آنجا میتوان رسیدگی کرد. قانون مطبوعات تغییراتی لازم دارد؛ که مشغول بررسی در دولت هستیم و در صورتی که تکمیل کنیم به مجلس میفرستیم و این قدم مهمی است. در زمینه یارانه هم اگر کمی عقب هستیم همین امروز بعد از اینجا به سازمان برنامه و بودجه دستور میدهم که بتوانیم امسال یارانه مطبوعات را جبران کنیم. رییسجمهور همچنین از وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی درخواست کرد تا به طور جدی جلساتی را برگزار کرده و مشکلات اصحاب رسانه را به دقت مورد رسیدگی قرار دهند و اگر هم مسالهای بود در هیات وزیران مطرح شود تا در مورد آنهایی که دولت میتواند راهحل پیدا کند، گامی برداشته شود. میدانم رسانهها تا چه حد مهم و تاثیرگذار هستند و حل مشکلات آنها چقدر میتواند موثر باشد. به حق رسانهها، دانشگاه هستند و دنیای امروز دنیای ارتباطات است و همه باید تلاشمان را در این راه انجام داده و دست به دست هم دهیم که برای توسعه و پیشرفت کشورمان تلاش کنیم.»
تا شود جور قافیه، ارشاد
روز گذشته در آیین افتتاح بیست و دومین نمایشگاه مطبوعات، مجری مراسم رضا رفیع، اشعار طنزی در خصوص اتفاقات اخیر وزارت ارشاد قرائت کرد:
اکنون سه سال از دولت تدبیر طی شد/ بیلان کارش در حد احسن گرفتم
من از خودم که در نیاوردم، به والله/ آماری از هر کوی و هر برزن گرفتم
گفتم که زن می گیرم، اما وام کم بود/ عینا شبیه خود زنی چلمن! گرفتم
چون گلشن دولت خردمندانه می گشت/ بی سوژه ماندم، طنز خود گلخن گرفتم
کل وزیران را درست و خوب دیدم/ وضع وزارتخانه ها ایمن گرفتم
ارشاد اما همچنان پر حاشیه بود/ دلواپسان را جمله در شیون گرفتم
آهنگ رفتن کرد دکتر جنتی پس/ گفتا که از ارشاد من دامن گرفتم
یکبار دیگر آیت الله جنتی هم/ حرفی زده کز مخبری متقن گرفتم
گفته به روحانی: سه سال پیش هر چند/ عمری دوباره گفتمت جداً گرفتم
اما هم اکنون تا شنیدم که علی رفت/ والله یک عمر سه باره من گرفتم
وقتی افتاد فتنه در کنسرت/ صحبت از جرات و دلیری شد
هر یک از گوشه ای فرا رفتند/ صحنه خوب و دلپذیری شد
جنتی رفتنی نبود، اما/ رفت چون خسته از وزیری شد
هر کسی چند روزه نوبت اوست/ گر چه یک چهره شهیری شد
هر که آمد عمارتی سازد/ در عمل، گرم لکه گیری شد
در سرش بود نان پزد بسیار/ آخر اما فقط خمیری شد
جنتی رفت و کرسی ارشاد/ باز هم کرسی خطیری شد
تا شود جور قافیه، ارشاد/ قسمت صالحی امیری شد
شاعر: رضا رفیع
دیدگاه تان را بنویسید