سودای واردات مرکبات
افسانه زعیمزاده
کارشناس ارشد علوم باغبانی و خبرنگار تخصصی
در حالی پس از مقاومت وزیر جهاد کشاورزی برای ممانعت از واردات مرکبات برای نوروز 94، هجمه مدافغان واردات با حربههای اغواکننده عامه مردم در بزرگنمایی قیمتهای پرتقال، در برخی رسانهها تیتر اول شد که بر اساس آخرین اطلاعات منتشر شده از سوی سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) در سال 2012، ایران با 231 هزار هکتار اراضی زیر کشت بارور 2.6 درصد سطح زیر کشت مرکبات جهان را در اختیار دارد و مقام هشتم از نظر سطح زیر کشت مرکبات در جهان را داراست. همچنین ایران با تولید بیش از چهار میلیون تن، سه درصد از سهم تولید مرکبات جهان را دارا بوده و مقام هفتم تولید جهانی را به خود اختصاص داده است.
بیشترین مقدار تولید مرکبات در ایران مربوط به استان مازندران با بیش از 50 درصد سهم تولید مرکبات کشور است و استانهای فارس، جنوب کرمان، هرمزگان، گیلان و کرمان مقامهای دوم تا ششم را به خود اختصاص دادهاند.
دارا بودن جایگاه مناسب جهانی در تولید مرکبات، سابقه طولانی کشت و کار مرکبات در کشور، وجود زیرساختهای مناسب تولیدی، تحقیقاتی، فرآوری، توزیعی، تنوع ارقام، نوسانات حداقلی در تولید محصول، وجود قوانین حمایتی مرتبط با مرکبات و مجهز بودن بیشتر باغهای مرکبات کشور به سیستم آبیاری تحت فشار، همه و همه عواملی است که میتواند نشاندهنده توانایی کشور در تأمین نیاز داخلی و همچنین صادرات مازاد تولید باشد.
در سالهای اخیر نیز با توجه به سیاستهای معاونت امور باغبانی وزارت جهاد کشاورزی مبنی بر نوسازی و بازسازی باغهای غیراقتصادی و درجه سه و اصلاح باغهای درجه دو، امکان استفاده از ارقام زودرس و دیررس در برنامه نوسازی و جایگزینی باغها و توسعه باغها با ارقام جدید در مناطق مستعد، مشارکت در ظرفیتسازی مناسب و به میزان مورد نیاز انبارهای فنی و سردخانهها، توسعه ارقام زودرس و دیررس بهمنظور برداشت در یک دامنه وسیع و عرضه بهموقع به بازار، اعمال ضوابط و مقررات در احداث نهالستانها و تولید نهال سالم و استاندارد، ارتقای دانش فنی و مهارت باغداران در استفاده از نهادهها و روشهای نوین باغداری، مشارکت در جلوگیری از توسعه بیماری و حفظ باغهای سالم با انجام تحقیقات کاربردی در تولید ارقام مقاوم و یا متحمل به بیماری و سالمسازی ارقام داخلی شاهد ارتقای چشمگیری در تولید مرکبات کشور بودهایم بهگونهای که حتی در شرایط بحرانی پیش آمده در تأمین مرکبات شب عید در سال 93 و نگرانیهای حاصل شده، دست سودجویان و علاقهمندان به واردات کوتاه ماند و مسئولان وزارت جهاد کشاورزی توانستند هرچند با برخی کم و کاستی مرکبات شب عید را تأمین کنند.
و اما امسال، با نزدیک شدن به روزهای پایانی نیمه اول سال 94، از هماکنون نجوای واردات مرکبات برای تأمین نیاز شب عید به گوش میرسد، هرچند بیشک این نجواهای زودرس از سر دلسوزی نبوده و زمزمههایی که از هماکنون برای تأمین منافع عدهای سودجو آغاز شده است میتواند زنگ خطری باشد برای تولید داخلی کشور و کشاورزان زحمتکشی که یک سال از عمر خود را به پای درختان و باغ خود صرف کردند. تولیدی که حاصل آن با توجه به آنکه امسال، سال آور مرکبات بوده برق رضایت در چشمان تولیدکنندگان و کشاورزان است.
با توجه به آنکه سرانه مصرف مرکبات در ایران پنج برابر دنیا و تولید ما نیز پنج برابر سرانه مصرفمان است، حتی اگر تولید به نصف هم برسد مشکلی در تأمین نیاز داخلی نخواهیم داشت و واردات صرفاً تأمینکننده منافع عدهای سودجو بدون ملاحظه حقوق تولیدکنندگان است.
حتی بیتوجه به سال گذشته و امسال، باید این موضوع را در نظر گرفت که همیشه شاهد پرباری و کمباری درختان مرکبات خواهیم بود و سالآوری یک پدیده رایج در بیشتر درختان میوه ازجمله مرکبات است و این مدیریت و برنامهریزی صحیح است که باعث آرامش بازار میشود.
گذر از باغهای مرکبات استان مازندران و گفتگوی خبرنگاران اعزامی از تهران با باغداران این استان، نویدبخش سالی پربار شد، سالی که میتواند با تدبیر مسئولان وزارت جهاد کشاورزی و ایجاد عزم ملی در جلوگیری از واردات این محصولات بهرغم وجود ارزهای آزادشده از تنگنای تحریم، بسیار پربرکت و پرروزی برای تولیدکنندگان باشد.
شاید دور از انتظار نباشد که در آیندهای نهچندان دور، بتوانیم دغدغه صادرات مرکبات را جایگزین ورود این محصولات به کشور کنیم./
D-940609-01
دیدگاه تان را بنویسید