جنبش ارگانیک در ایران
زینب هاشمی
"تقلب ارگانیک، دامی بزرگ"، "دروغ ارگانیک در بازار" و "بازار داغ سودجویان"، اینها تیتر چندین مقاله مطبوعاتی با موضوع ارگانیک است که طی ماههای گذشته نوشته شده است. در این یادداشتها نکاتی چون تقلب، گرانی و عدم نظارت مسئولان به این حوزه از محصولات مورد انتقاد قرار گرفته است.
در این یادداشت، هدف بررسی یک حرکت مثبت یا یک نوع جنبش در میان مردم، کارشناسان و مسئولان مرتبط با حوزه کشاورزی است. بهطور گسترده جنبش ارگانیک شامل افراد و سازمانهای است که در سراسر جهان به ترویج کشاورزی ارگانیک میپردازند.
کشاورزی یکی از حوزههای صنعت در کشورهای توسعه یافته است که بر اساس آمار در سال 2001، ارزش تولید هر کشاورز در کشورهای توسعهیافته، 15 برابر بیش از کشاورزان کشورهای در حال توسعه است. همچنین بر اساس آمار بینالمللی، ایران دومین پتانسیل تولیدکننده محصولات سالم در جهان است و از طرفی حدود یکسوم از جمعیت کشور در بخش کشاورزی فعالیت میکنند که میتواند نویدبخش حرکت از کشاورزی سنتی به سمت صنعت باشد تا سهمی بیش از 25 درصد را از تولید ناخالص به خود اختصاص بدهد. فعالیت در حوزه محصولات ارگانیک و همکاری مردم و مسئولان میتوانند در پیشرفت این هدف بسیار مؤثر باشد، اما در حال حاضر کشاورزی در کشور ما، بیش از آنکه به مرحله صنعتی رسیده باشد در مرحله گذار از سنتی به مدرن است.
فرآیند تولید محصولات سالم با سیستم ارگانیک و بر اساس استانداردهای معتبر نیاز به آمادهسازی زمین کشاورزی و فراهم کردن امکانات و صرف زمان و هزینه دارد. در واقع در این فرآیند (سیستم ارگانیک)، شیوه سنتی کاشت و مراقبت از گیاهان تغییر میکند که در نهایت محصول با هزینه بیشتری به فروش میرسد. در کشاورزی قانع کردن کشاورزان برای تغییر شیوه فعالیت آنها کار دشواری است؛ زیرا درآمد باغداران و زارعان پایین است. انگیزه فروش با قیمت بالاتر محصولات ارگانیک میتواند دلیل بهتری در همکاری کشاورزان با مسئولان این حوزه باشند.
در سالهای اخیر دغدغه زیستمحیطی در میان مردم افزایش یافته است و همچنین میزان آگاهی نسبت به حفاظت از منابع آبی و خاکی رو به رشد است. از طرفی پایه اصلی سیستم ارگانیک ارتباط خاک، گیاه، حیوان و انسان است. ایجاد این دغدغه میتواند زمینهساز فرهنگ استفاده محصولات ارگانیک در کشور باشد.
عدهای معتقدند که با وجود کمبود مواد غذایی و سوءتغذیه در کشور تولید محصولات ارگانیک یک ضرورت قلمداد نمیشود. در پاسخ به این منتقدان باید بگوییم تأمین غذای سالم خود اساس جامعه سلامت است.
به گفته حکمای طب سنتی، "کم بخوریم، اما خوب بخوریم". در کشاورزی سنتی 30 درصد از محصولات کشاورزی قبل از رسیدن به دست مصرفکننده از بین میرود. در مسیر کشاورزی ارگانیک و هدایت به سمت صنعت این مهم کاهش مییابد و غذا با کیفیت مطلوب به دست مصرفکننده میرسد.
سیستم کشاورزی ارگانیک در واقع مشخص کردن مسیر فعالیت متخصصان و کارشناسان حوزه کشاورزی است. در حدود پنجهزار نفر هیئت علمی مراکز وزارت جهاد کشاورزی و دانشگاهها وجود دارد که در حال تربیت دانشجویان تحصیلات تکمیلی هستند که میتوانند پایاننامههایی در این حوزه کار کنند تا از شکاف میان دانشجویان و کشاورزان کاسته شود. همچنین حدود 100 هزار دانشآموخته رشته کشاورزی میتوانند انتقالدهنده دانش به کشاورزان باشد.
جنبش ارگانیک در واقع ایجاد یک فرهنگ میان مردم است و آن حساسیت و پیگیری غذای سالم و از جنبه دیگر فراهم کردن شرایط در تغییر زیرساختهای کشاورزی کشور است. این جنبش در کشور آغاز شده است که میتواند با حمایت دولت و هدایت مسئولان و کارشناسان در مسیر درستی قرار گیرد و ثمره خوبی برای کشور باشد./
D-940525-01
دیدگاه تان را بنویسید