کشاورزی بدون مرز

رضا عفت دوست

کدخبر: 20662

در حالی از ابلاغ مصوبه یازدهم تیرماه امسال هیأت دولت مبنی بر لزوم ارتقای جایگاه ایران در شاخص های جهانی کسب و کار بیش از 5 ماه می گذرد که در این مصوبه تکالیفی برای دستگاه های اجرایی مختلف به منظور بهبود فضای کسب و کار پیش بینی شده است. اما مفاد این مصوبه تا چه میزان جدی گرفته شده است و یا اجرایی می شود پرسش هایی است که با بررسی وضعیت کسب و کار امروز پاسخ واضحی ندارد!

به عنوان مثال، برای گمرک جمهوری اسلامی ایران چنین تکلیف شده است که زمان صادرات از 25 روز به 20 روز و تعداد مراحل اداری صادرات از 7 مرحله به 5 مرحله تعدیل یابد. طبیعتاً دستیابی به این اهداف نمی تواند منحصراً در حوزه فعالیت یک دستگاه بگنجد بلکه نیازمند همکاری سیستماتیک ارگان های متعدد می باشد.

حال اینکه قریب به اتفاق مرزهای رسمی کشور از عدم وجود پایه ای ترین زیر ساخت های لازم و امکانات مورد نیاز رنج می برند. موانع و مشکلاتی که شاید با یک برآورد سر انگشتی خسارت های قابل توجهی را به صادرات کشور وارد می کند. مثال بارز این ادعا زمانی قابل درک است که شنیده میشود در مرز بازرگان به علت عدم وجود دستگاه ایکس ری (xray)برای کنترل کامیون ها و تریلرها، زمان زمان زیادی صرف یا بهتر بگوییم تلف می شود.

عدم توسعه زیر ساخت های حمل و نقل اعم از جاده ای و ریلی به بخش دیگری از مشکلات موجود دامن میزند که هزینه های سرسام آور حمل و نقل را به پیکر صادرات کشور تحمیل می کند. این در حالی است که موقعیت قرار گیری کشور در کریدور شمال- جنوبی و شاهراه اتصالی آسیای میانه و اروپا می تواند منافع مشترک بسیاری را به ارمغان بیاورد. متأسفانه تا کنون از چنین مزایای نسبی به نحو مطلوب بهره برداری صورت نگرفته است.

همه این بی توجهی ها در حالی است که افزایش صادرات غیر نفتی همواره در اولویت های دولت گذشته و کنونی بوده است، اما اهدافی که در توسعه صادرات کشور مد نظر است با اخباری که از مرزهای رسمی کشور به گوش می رسد چندان هم خوانی ندارد. کم نیست اخباری که از گوشه و کنار مرزها می شنویم کامیون ها و تریلرها روزها و هفته ها در صف طولانی ترانزیت معطل شده اند. در پاره ای اوقات این مشکلات به طرف دیگر مرز ربط داده می شود و گاهی از عدم تشخیص اعتبارات لازم به منظور توسعه فضای گمرکی و ترخیص کالا ناله سر داده می شود. واضح است تولیدات کشور علی الخصوص در بخش محصولات غذای و کشاورزی از حساسیت های نگهداری و حمل و نقل همچنین عدم وجود بسته بندی های استاندارد، رنج می برند؛ اگر سخن از صادرات غیر نفتی رانده می شود می بایست مولفه ها و ابزارها را نیز در این مسیر به خدمت گرفت که یکی از آنها داشتن مبادی رسمی مناسب است. اگر مشکلات موجود به کمبود و نقایص داخلی مرتبط است فوت وقت جایز نیست در بازار کنونی بین المللی"رقابت همه جانبه" درس اول علم تجارت است. صادرات محصولات کشاورزی صرفا تولید در مزرعه نیست، قطعاً بدون مرز نمی توان به ارزآوری امیدوار بود.

صرف وقت، پشت درهای بسته مرز و گذرگاه های خاموش، هیچگاه منفعتی برای اقتصاد کشور به دنبال نخواهد داشت. آن روی سکه، حتی اگر مشکلات به آن طرف خارجی منتسب باشد، بازهم ضرورت دارد تا به اتخاذ تدابیر لازم دیپلماتیک در راستای رفع موانع ترانزیتی گام برداریم.

اسکله های تجاری، خطوط کشتی رانی، ترانزیت جاده ای و حمل و نقل ریلی هر یک مشکلاتی را در گستره کاری خود دارند. که با عزمی ملی و مدیریتی جهادی می بایست به دنبال حل آن بود تا به مرحله ای برسیم که با احیای راه ابریشم فضای کسب و کار بهبود یابد. اخیراً مسئولین از اختصاص خروجی مخصوص جهت ترخیص کالاهای کشاورزی در پایانه های تجاری خبر داده اند، امید است هر چه سریع تر این وعده ها محقق گردد.

هر چند بخشی از مسائل موجود را می توان به رفتارهای مغرضانه دیپلماتیک طرف خارجی مرتبط دانست، اما وقتی سخن از اعلام به کارگیری فناوری نوین، کمبود امکانات و زیر ساخت ها و عدم مدیریت صحیح در مرزها و عدم بهره گیری از روش های مختلف تأمین مالی به میان می آید، جز این نیست که از ماست که برماست./

انتهای پیام

دیدگاه تان را بنویسید