خرید خوب، یک هنر است (برنامهریزی برای هزینههای خرید مواد غذایی)
آخر ماه است. تلفن همراهش را روبه رویش گذاشته و تقریباً تمام سلولهای تنش گوش شده است. منتظر یک پیامک خوشایند است. همان پیامکی که تنها چند روز او را مسرور میکند. چشمهایش خسته است. پروندهای را ورق میزند و خودش بیش از هر کسی میداند که دنبال چیز خاصی نیست. همان دادههای همیشگی، همان اسامی و همان فهرستهای تکراری. پیامک باید دیروز میآمد. شاید تا ظهر بیاید. سرش را به نشانه خدایا شکرت به سمت آسمان میگیرد و در حالی که دستهایش را در جیب شلوار فاستونیاش فرو میکند، به ایستگاه اتوبوس پناه میبرد. حال و هوای آغاز ماه همیشه برای او بوی خاصی دارد. بوی اسکناسهایی که نیامده میروند و برگهای که همسرش با خط کج و کولهاش انواع خوراکیها را روی آن یادداشت کرده، در دستش است و قبضهای طویل پر از اعداد و ارقام هم در جیبش جاخوش کردهاند. چیزهایی شبیه قبض روح! رو به همکارش میگوید: واقعاً این خرج و مخارج کمرشکن شده. این لیست را ببین و همکارش که لیست بلندبالاتری در جیبش دارد، به حال او غبطه میخورد. همه زندگی روی همین خریدهای ماهانه و فهرستهای بلندبالا میچرخد. به اهل خانه هم که نمیشود گفت ندارم. بالاخره ریسک کرده و تشکیل خانواده داده. از قدیم هم گفتهاند: هر که طاووس خواهد، جور هندوستان کشد. پس باید فکر دیگری بکند. چون بهنظر نمیرسد که فعلاً از ترفیع رتبه و افزایش حقوق خبری باشد. دوستان و آشنایان هم که تعدادشان را به حداقل ممکن رسانده است، اما باز هم 10 روز مانده به پایان ماه کفگیر میخورد به ته دیگ. بخش اعظم این هزینههای روزمره مربوط به مواد غذایی است. هر روز که به سوپرمارکت محل سر میزند، حسن آقای بقال با لبخند ملایمی محتویات جیبش را خالی میکند و باز روز از نو و روزی از نو. اما او میخواهد به راهکارهای مؤثری بیندیشد. شاید راهی باشد که حقوق کارمندیاش را به روزهای آخر ماه هم بکشاند.
برای خرید برنامهریزی کنید
فراموش نکنید که نخستین و مهمترین کار شما برنامهریزی است، نخست باید اطلاعات کامل از مصرف خود داشته باشید، باید بدانید در طول هفته و ماه چه میزان مواد غذایی مصرف میکنید. فهرست خرید خود را منظم کنید و مشخص کنید دقیقاً چه چیزهایی میخواهید بخرید. حتماً پیش از خرید یک میان وعده سبک میل کنید و گرسنه به خرید نروید! فقط روی فهرست خریدتان تمرکز کنید تا از خریدهای هوسانگیز یا اشتباهات پرخرج مثل گرفتار شدن در زرق و برق پاساژها پیشگیری کنید.
خرید از مراکز بورس مواد غذایی
خرید مواد غذایی از مغازههای عمدهفروشی همیشه راه حل مناسبی برای کمتر هزینه کردن است. فروش فلهای مواد غذایی مانند خشکبار، حبوبات و... در این مغازهها باعث شده تا قیمتها تا حدود زیادی کمتر از نمونههای مشابه بستهبندی شده باشد. مثلاً اگر یک کیلوگرم عدس در سوپرمارکتها تا 14 هزار تومان است، همین ماده غذایی بهصورت فلهای دو تا سههزار تومان ارزانتر است. کافی است که زحمت رفتن به این مغازهها را به خود بدهید. میدان محمدیه یا همان اعدام سابق مرکز بورس انواع مواد غذایی است. خیابان خیام شمالی و جنوبی، خیابان مولوی و خیابان انبار نفت مراکز عمده فروش مواد غذایی هستند که انبارهای انواع مواد غذایی در آنها واقع شدهاند. قیمت مناسب و تنوع محصولات، دلیل قانعکنندهای برای حضور شما در این مکان است. البته فراموش نکنید مواد غذایی را که تاریخ مصرف کوتاهمدت ندارند و معمولاً فاسدشدنی نیستند، به مقدار مصرف چندماهه خود خریداری کنید. یعنی مثلاً حبوبات شش ماه خود را یکجا بخرید.
خرید از فروشگاههای زنجیرهای
از آنجایی که تداوم زندگی تنها در کسب درآمد نیست، بهتر است به این نکات نیز توجه کنید که مدیریت هزینههای زندگی، اصلی مهمتر از پول پارو کردن است. هر چقدر هم که درآمد خوبی داشته باشید، شیوه خرج کردن شماست که در نهایت میزان داراییهای شما را تعیین میکند. برخورداری از تخفیفهای ویژه همیشه یک گزینه مناسب برای کمتر پول خرج کردن است. برندها و تولیدکنندههایی که محصولات خود را در فروشگاههای زنجیرهای به فروش میرسانند معمولاً تخفیفهای دائمی یا فصلی را برای کالاهای خود در نظر میگیرند. بنابراین خرید از این مراکز میتواند کمک زیادی به صرفهجویی در هزینههای شما بکند.
مواد سالمتر را انتخاب کنید، آنها ارزانترند
استفاده از مواد سالمتر، در حقیقت صرفهجویی در پول شماست. وقتی خانوادهها به رژیمهای لاغری روی میآورند، علاوه بر کاهش وزن، هزینههای خورد و خوراک آنها هم کم میشود. کاهش هزینهها از محل کاهش حجم وعدههای غذایی و خرید میزان کمتری از غذاهای پرکالری است که باعث هزینه بیشتر خورد و خوراک میشود. مردم تمایل زیادی به هزینه کردن برای غذاهای پرکالری دارند. غذاهایی که با وجود کالری زیاد، ارزش غذایی بالایی ندارند؛ مانند نوشیدنیها، شیرینیها و انواع چیپس. اگر ارزش غذایی مواد خوراکی را در هنگام خرید در نظر بگیرید، از پولتان بهتر استفاده خواهید کرد. مثلاً نوشیدنیهای طعمدار، نوشابهها، دلستر و... را که اغلب دارای کالریهای بیفایده هستند بهراحتی میتوان با آبمیوههای 100 درصد طبیعی که بسیار کمهزینهترند، جایگزین کرد.
از کشاورزان خرید کنید
بهدنبال خوراکیهای فصل باشید؛ خوراکیهای فصل معمولاً قیمتگذاری مناسبی دارند. همچنین میتوانید از فروشگاه محلهای کشاورزان با قیمتهای بسیار مناسب خرید کنید؛ مثلاً در اطراف تهران، جاده شهرری یا ورامین، کشاورزان محصولات خود را بهصورت مستقیم در کنار جاده میفروشند، هم تازه هستند و هم قیمت مناسبتری دارند چون هزینههای حمل و نقل آنها اضافه نشده است.
در مصرف غذاهای پروتئینی صرفهجویی کنید
در صورت امکان، مواد غذایی ارزان نظیر لوبیا، تخممرغ، سویا و باقلا را جایگزین گوشت، مرغ و ماهی گرانقیمت کنید. در هفته یک یا چند وعده سبزیجات سالم را برای صرفهجویی در پولتان مصرف کنید. تخممرغ منبع عالی و ارزان پروتئینی برای همه وعدههای غذایی است. همچنین میتوانید مقدار کمتری از گوشت و مرغ و ماهی مصرف کنید و ظرف غذایتان را با حبوبات، لوبیا، تخممرغ و سبزیجات پر کنید. زمانی که گوشت میخرید، قطعههای کوچکتر را بردارید. مثلاً برای خرید گوشت گاو، قسمت کمر یا دندهها را انتخاب کنید. همچنین میتوانید به جای اینکه بابت تکهتکه کردن مرغ به قصاب پول بدهید، یک مرغ درسته بخرید و آن را در قطعههای کوچک فریز کنید.
نه اسراف، نه هوس
آمار دقیقی از مواد غذایی باقیمانده داشته باشید و مراقب اسراف باشید. در دوره برنامهریزی برای خرید حتماً بررسی کنید چه مواد غذایی اضافه میماند یا فاسد میشود و مصرف آن را کنترل کنید. برای تمام مواد غذایی برنامه داشته باشید.
بستهبندیها را فراموش کنید
خرید محصولات بستهبندی شده، شسته شده یا خرد شده همیشه گرانتر تمام میشوند. اما ممکن است برای افرادی که تنها زندگی میکنند، محصولات فسادپذیر، به خاطر بستهبندیهای کوچک و به اندازه نیازشان با وجود قیمت بیشتر، به صرفهتر باشد. تا جایی که امکان دارد کارها را خودتان انجام دهید، سیبزمینی خرد شده آماده سرخ کردن بسیار گران است، خودتان این کار را بکنید، هم لذتبخشتر و سالمتر است و هم هزینه کمتری میپردازید.
عمده خرید کنید و عمده بپزید
اگر معمولاً از محصولاتی مشابه استفاده میکنید، میتوانید آن را از عمدهفروشیها ارزانتر تهیه کنید. خرید عمده، روشی بسیار مفید است تا در طول مصرف آن محصول، در پولتان صرفهجویی کنید. همچنین میتوانید از فروشگاههایی که برای خرید عمده به شما تخفیف خوبی میدهند، استفاده کنید. آشپزی عمده، صرفهجویی در پول و زمان است. غذای خود را یکجا بپزید و در بستهبندیهای مناسب یک وعده خانوادگی نگهداری کنید. در این صورت در مصرف گاز و آب و غیره هم صرفهجویی کردهاید./
منبع: تهمینه سهرابی - روزنامه "فرصت امروز" 28/5/93
دیدگاه تان را بنویسید