بررسی مزایای برنامهریزی صحیح در تولید و کاهش هدررفت محصولات کشاورزی
ایانا – تبریز - امیرمسعود طایفه سلطانخانی
در ایران میزان ضایعات و هدررفت محصولات کشاورزی در تمام مراحل کاشت، داشت و برداشت زیاد است.
تأمین بستر خاک و بذرافشانی مناسب در مراحل کاشت، آبیاری و کوددهی صحیح در مراحل داشت، دقت کافی در چیدن محصولات، حمل و نقل صحیح، فرآوری و الگوی مصرف صحیح ازجمله عوامل کاهش هدررفت محصولات کشاورزی هستند.
ضایعات محصولات کشاورزی آفت بزرگی در راستای امنیت غذایی است و با وجود امنیت قابل قبول غذایی در کشور، سالانه 35 درصد از محصولات کشاورزی در فرآیند تولید و عرضه به شکلهای مختلف به ضایعات تبدیل میشوند که این حجم میتواند غذای بیش از 15 میلیون نفر جمعیت را تأمین کند.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا) گفت: ضایعات درصد بالایی از تولید (حدود 30درصد) را شامل میشود و تأثیر بسیاری که بر روی تولید ناخالص داخلی و میزان خودکفایی محصولات کشاورزی بهویژه محصولات اساسی داراد.
ایوب ایرانیفام افزود: بهرغم فقدان اطلاعات دقیق در مورد میزان ضایعات محصولات کشاورزی لازم است بهدنبال راهکارهای مؤثر و اساسی در جهت کاهش آن باشیم که در این مورد توجه به تکنولوژی و به کارگیری الگوی مصرف صحیح، ضروری است.
وی با اشاره به تبدیل مواد غذایی خاطرنشان کرد: از مرحله تولید میتوان با تبدیل مواد غذایی به موادی با قابلیت نگهداری و عمر مفید بیشتر، ضایعات محصولات را کاهش داد.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی نحوه مصرف را با ضایعات محصولات اساسی مرتبط دانست و ادامه داد: بخشی از ضایعات محصولات کشاورزی بهویژه محصولات اساسی مربوط به نحوه مصرف بوده که با اصلاح در شیوه مصرف این محصولات اساسی، گامی مؤثر در زمینه کاهش ضایعات برداشته شود.
ایرانیفام تصریح کرد: تحقق آن نیازمند عزم ملی و راهنمایی کارشناسان متخصص در این بخش است.
وی یادآور شد: روند افزایشی ضایعات مواد غذایی، یکی از چالش های جدی اکثر کشورها بهویژه، کشورهای در حال توسعه محسوب میشود.
ایرانیفام از بالا بردن سطح آگاهیهای عمومی خبر داد و تأکید کرد: بالا بردن سطح آگاهی عمومی در کاهش ضایعات از طریق روشهای جلوگیری از ضایعات را باید راهکاری بنیادین در کاهش ضایعات قلمداد نماییم و بپذیریم این راه حل در روند درازمدت ثمردهی خواهد داشت.
مدیر صنایع کشاورزی و روستایی سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی به خبرنگار ایانا گفت: بستهبندی محصولات غذایی از روش هایی است که برای جلوگیری ضایعات و جلب رضایت مشتری بهشمار میآید.
ایاز برنو افزود: افزایش قیمت محصول به دلیل کیفیت بالا چه در سطح داخلی و خارجی باعث کاهش موجودی محصول در انبار، سردخانه و مزرعه شده و در نهایت کاهش ضایعات میشود.
وی خاطرنشان کرد: در حقیقت بستهبندی نقش اصلی را در ایجاد ارزش افزوده ایفا میکند.
مدیر صنایع کشاورزی و روستایی سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی با اشاره به ضرورت کیفیت بستهبندی، ادامه داد: در بستهبندی محصولات غذایی اگر به مسائلی از قبیل نور، حرارت، مواد افزودنی ضدفسادپذیری و آفات و باکتریها و کیفیت بسته به اندازه کافی توجه شود بازاریاب میتواند محصول را با قیمت مناسب به فروش برساند.
برنو با تعریفی از ضایعات تصریح کرد: تمام آنچه را که در طبیعت به هر شکل، کمیت و کیفیت وجود دارد اعم از زنده یا غیرزنده به صورت انرژی یا زمان که بشر میتواند از آنها استفاده کند، اما به هر دلیلی نتواند یا نخواهد حداکثر بهرهبرداری را از آنها به عمل آورد یا از آنها بهطور ناقص و نابجا استفاده کند ضایعات گویند.
وی با اشاره به بالا بودن کشش تقاضا در فرآیند توسعه یادآور شد: در فرآیند توسعه هر کشوری به دو دلیل، افزایش جمعیت و بالا بودن کشش تقاضا نیاز مبرم به مواد غذایی دارد.
برنو تأکید کرد: برای افزایش سهم محصولات غذایی در ترکیب صادرات غیرنفتی لازم است اقداماتی در جهت بهبود کیفیت محصولات غذایی صورت گیرد و همزمان با آن، اعمال روشهای پیشرفته بازاریابی باید مدنظر باشد.
مدیر هماهنگی ترویج سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی در گفتگو با خبرنگار ایانا گفت: فرهنگ مصرف، دانش تولید، دانش تبدیل و فرآوری محصولات کشاورزی، دانش بهرهگیری صحیح از ماشینآلات و امکانات کشاورزی همه و همه به نوعی مستقیم و غیرمستقیم با کاهش ضایعات کشاورزی در ارتباط هستند، بنابراین آموزش تولیدکنندگان در این زمینهها میتواند نقش مهمی در کاهش ضایعات کشاورزی داشته باشد.
علیاکبر نژادرضا افزود: استفاده از روشهای مناسب آموزشی با توجه به نیازها و شرایط ویژه تولیدکنندگان و سرمایهگذاری در زمینه ترویج و آموزش کشاورزی برای تولیدکنندگان بخش کشاورزی نقش بسیار مهم و بزرگی را در کاهش ضایعات کشاورزی خواهد داشت.
وی با عنوان کردن راهکاری برای افزایش بهرهوری خاطرنشان کرد: آموزش تولیدکنندگان بخش کشاورزی باید بهعنوان راهکاری برای افزایش بهرهوری و کاهش ضایعات در راس امور و اقدامات قرار گیرد تا زمینه تغییرات مطلوب افکار، عقاید و فرهنگ تولیدکنندگان بیشتر فراهم شود.
مدیر هماهنگی ترویج سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی ادامه داد: با افزایش بهرهوری در هریک از بخشهای تولید در اثر افزایش دانش و آگاهی تولیدکنندگان، ضایعات رو به کاهش گذاشته و گامی بزرگ در جهت خودکفایی برداشته خواهد شد.
نژادرضا افزایش بهرهوری و کاهش ضایعات کشاورزی را عامل مهمی در خودکفایی بسیاری از محصولات دانست و تصریح کرد: کیفیت کار نیروی انسانی بیشترین تأثیر را در افزایش بهرهوری این بخش دارد.
بر اساس این گزارش، با شناختن عوامل محدودکننده و بهبوددهنده بهرهوری و ضایعات کشاورزی میتوان دریافت که با برنامهریزی صحیح و توجه به این عوامل میتوان گامهای مؤثری در جهت بهبود وضعیت بهرهوری و ضایعات کشاورزی برداشت./
G-930208-01_R
دیدگاه تان را بنویسید