آمارهای غیرواقعی، مانع توسعه کشاورزی فراسرزمینی
وی اکنون در شمال شرق این کشور سرمایهگذاری کرده و یکی از مهمترین مشکلات اقتصاد ایران را آمارهای غیرواقعی میداند که در برخی مواقع، تصمیمگیری مسئولان را تحت تاثیر قرار میدهد. آنچه در ادامه میخوانید گفتوگوی با این فعال اقتصادی است.
لطفا ضمن معرفی خودتان, تعریف مختصری از کشاورزی فراسرزمینی داشته باشید و بفرمایید شما در کدام کشور و چگونه فعالیت میکنید؟
بنده از سال ۲۰۱۳ از قزاقستان به ایران گوشت ارسال میکردم. از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵ نیز صادرات غلات مختلف مانند گندم و جو به ایران را در دست داشتم. اما از سال ۲۰۱۵ به بعد، پروژه کشاورزی فراسرزمینی را دنبال کردم و اکنون زمینی به مساحت ۶۴ هکتار برای ساخت کشتارگاه فول صنعتی با تبدیل ضایعات و کارخانجات جانبی مانند سوسیس و کالباس، صابونسازی، تولید همبرگر، کارخانه روده و پوست و غیره در اختیار دارم. همچنین ۵۰ هزار هکتار زمین برای کشت دانههای روغنی در یکی از استانهای شرقی قزاقستان به کار گرفتهام.
به دلیل کمبودهای موجود مانند آب و خاک، قانونی در ایران به تصویب رسید که ایرانیها بتوانند در خارج از کشور سرمایهگذاری کنند تا تولید محصولات مختلف کشاورزی رونق بیشتری بگیرد. محصول تولید شده نیز قرار است بدون عوارض گمرکی و هزینه اضافی به داخل کشور حمل شود. البته در این مسیر، دولت وعده داده که از این نوع سرمایهگذاری حمایت خواهد کرد.
به نظر شما موانع کشاورزی فراسرزمینی در کشورهای دیگر چیست؟
از آنجا که رفت و آمد سرمایهگذاران به سختی انجام میگیرد، سهولت در صدور ویزا یکی از مهمترین مسائل و دغدغهها به شمار میرود. البته وقتی کسی به کشور جدید میرود و قصد دارد در زمینهای آن کشاورزی کند، باید با اقلیم و آب هوای آن منطقه کاملا آشنا باشد. بنابراین یکی از مشکلات سرمایهگذاران در ابتدای راه، آشنایی با نوع کشت، زمان برداشت و مسائلی از این دست است که آن هم بعد از چند سال کار، حل خواهد شد. این در حالی است که در قزاقستان، آن طور که تجربه به من ثابت کرده، در حال حاضر موانع دیگری وجود ندارد و امکانات مطلوبی از طرف دولت این کشور در اختیار سرمایهگذاران قرار میگیرد.
آیا دولت برای تسهیل سرمایه گذاری اقدامی کرده؟ توضیح دهید.
همیشه از رسانهها و جلسات رسمی و غیررسمی درباره حمایت از سرمایهگذاران این حوزه میشنویم، اما تا به حال اقدامی عملی در این خصوص انجام نشده و من به شخصه چنین حمایتهایی را به طور ملموس ندیدهام. قولهای حمایتی مانند فروش و واردات محصول به ایران از طرف وزارت جهاد کشاورزی داده شده و حتی حرف از خرید تضمینی محصولات خاص هم هست، اما اقدامی عملی صورت نگرفته است.
چه پیشنهادهایی برای بهبود روند پروژههای فراسرزمینی دارید؟
برای پیشرفت و توسعه کشاورزی فراسرزمینی، به دلیل اهمیتی که برای کشور دارد، حمایتهای مالی و معنوی دولت بسیار ضروری است. یکی از مشکلات ما کمبود آمارهای واقعی در کشور است. بنابراین برخی مسئولان با توجه به این آمارهای اغلب ساختگی، اقدام به سیاستگذاری میکنند و نتیجه کار آنگونه که انتظار میرود، پیش نخواهد رفت. این آمارسازیها به دلیل توجیه شدن کار مدیران میانی در مقابل مدیران ردههای بالاتر صورت میگیرد تا آن ها تصور کنند کارها عالی پیش میرود. در صورتی که واقعیت در بسیاری از موارد با آنچه در کاغذ آمده متفاوت است. بنابراین کمکهایی که باید برای سرمایهگذاران در نظر گرفته شود، به درستی در مسیر اصلی خود حرکت نمیکند و مسئول ارشد بخش مربوطه به تصور اینکه مشکلی در حوزه نیست، کمتر برای رفع موانع، وقت میگذارد. به عبارتی وقتی دولت با آمارهای غیرواقعی، احساس امنیت کند، از ارائه مشوق و حمایت از سرمایهگذاران، دور میشود. بنابراین یکی از موانع توسعه کشاورزی فراسرزمینی، همین است. این در حالی است که دولت به عنوان مثال، باید حداقل سرمایهگذاران خارج از کشور را بیمه کرده و یارانه و مشوقهای لازم را به این بخش اختصاص دهد. اینها همگی در میان افراد، انگیزه ایجاد کرده و رونق کشاورزی فراسرزمینی را به دنبال خواهد داشت.
وزارت جهاد کشاورزی چه کارهایی برای توسعه کشاورزی فراسرزمینی میتواند انجام دهد؟
مسئولان وزارت جهاد کشاورزی از همان ابتدای کار آمدند و زمینهای ما را دیدند، اما متاسفانه نوع همکاریشان برای ما جالب نبود و به همین دلیل به توافق نرسیدیم زیرا خواسته نابهجایی داشتند.
کشاورزی فراسرزمینی در زیربخش دامپروری چه جایگاهی دارد و چه پتانسیلهایی برای توسعه آن هست؟
امکانات پرورش دام در کشوری مانند قزاقستان تا حد بسیار بالایی زیاد است. زیرا برخورداری از مراتع سرسبز در این منطقه به قدری است که بیشتر پرورش دام در آن به صورت سنتی انجام میگیرد و کمتر تولیدکنندگان به سیستمهای بسته روی میآورند. در خاک این کشور اگرچه تا قبل از فروپاشی شوروی، محصولات مختلفی کشت میشد، اما اکنون ۳۰ سال است که بیشتر زمینها بلااستفاده مانده و هر روز آفتاب میخورد. بنابراین خاک قزاقستان، از نظر دارا بودن املاح معدنی بسیار قدرتمند است و بهترین فرصت برای ایرانیها محسوب میشود تا با کشت علوفه و سرمایهگذاری در عرصه دامپروری، بخشی از نیاز کشور به گوشت را تامین کنند.
رقبای ایران برای سرمایه گذاری در این زمینه چگونه ورود کردهاند؟
رقبای ایران، اغلب کشورهایی هستند که در سطح سفارتخانه، بسیار قوی عمل میکنند؛ مانند ترکیه. آنها با دفاع همه جانبه از سرمایهگذاران و بیمه شدن اموالشان، امنیت بیشتری برای فعالان اقتصادی فراهم کرده و ریسک سرمایهگذاری را به مراتب پایین میآورند. اگر یک ترک در قزاقستان با مشکل مواجه شود، تمام اعضای سفارت مربوطه برای حل معضل وی، دست به کار میشوند. به دلیل همین حمایتها و برنامهریزیهای دقیق است که ترکها اکنون بازار آسیای میانه و روسیه را در دست گرفتهاند.
…و سخن آخر؟
همه ما ایرانی هستیم و به وطن خود عشق میورزیم. اگرچه سرمایهگذاران به منافع خود نیز میاندیشند، اما باید پذیرفت که کار کشاورزی، فعالیتی پرریسک و پردردسر است. تنها عشق به کشور است که سرمایه گذاران را مجاب به حرکت در راستای کشاورزی فراسرزمینی میکند. این افراد، سختترین راه را برای درآمدزایی انتخاب کردهاند که البته ماهیت شغلی آنها با امنیت غذایی کشور گره خورده است. در این میان، به نظر میرسد مهمترین خواسته سرمایهگذاران، تبدیل شعار به عمل باشد. اکنون به دلیل موقعیت مطلوبی که در قزاقستان وجود دارد، کشورهای مختلفی حتی از اروپا برای سرمایهگذاری در این مناطق دندان تیز کردهاند. بنابراین باید بلافاصله ترتیبی اتخاذ کرد که این فرصت طلایی نیز مانند بسیاری از موارد دیگر از دست ایرانیها خارج نشود.
دیدگاه تان را بنویسید