شفافیت قیمت در بورس
سبزینه - انور محمدی
کشف قیمت و شفافیت آن، یکی از بارزترین مشخصههای بورس اوراق بهادار و بورس کالا به حساب میآید. امروز در کشورما با وجود اینکه 95 درصد تولیدات بخش کشاورزی توسط 4 میلیون بهرهبردار یا به عبارتی، بخش خصوصی انجام میشود، بازرگانی بخش کشاورزی در اغلب موارد دولتی بوده یا به صورت انحصاری توسط گروه یا افراد خاصی مدیریت میشود.
قیمت بسیاری از نهادههای دام و طیور، روزانه به وسیله چند شرکت خصوصی، تعیین و به بازار توحید اعلام میشود. موارد مذکور موجب نوسانات شدید در بازار شده و در برخی موارد بدون هیچ دلیلی و بدون اینکه عرضه یا تقاضا دچار نوسان یا اشکال شود، به ناگاه قیمتها را بهصورت محسوسی بالا یا پایین میآورد. یکی از کارکردهای اصلی بورس، کشف قیمت واقعی براساس عرضه و تقاضا و در نهایت، جلوگیری از نوسانات شدید قیمت و شفاف شدن آن است. تجربه چند روز اخیر در زمینه عرضه ذرت تولید داخلی در بورس نشان داد قیمت واقعی در بورس کشف میشود؛ چراکه تا چندی پیش بیهیچ دلیلی این محصول، دچار نوسانات شدیدی شد، ولی از زمانی که ذرت داخلی در بورس به عرضه درآمد، قیمت محصول منطقیتر شد.
آن چه مسلم است اینکه باید از ظرفیت بورس کالا در شفافیت قیمت وکشف قیمت واقعی بهره برد. دولت باید ترتیبی اتخاذ کند تا نهادههای دامی که عمدتا وارداتی بوده و توسط افراد خاصی وارد میشود، از کانال بورس کالا وارد چرخه تولید شود. این امر علاوهبر این که به دولت کمک میکند تا فعالان بازار این محصول را شناسایی کند و به افزایش درآمد دولت از طریق دریافت مالیات قانونی و منطقی منجر میشود، به مصرفکننده نهایی نیز این اطمینان را میدهد که قیمت واقعی را براساس عرضه و تقاضا به دست آورده و همچنین از آمار واقعی محصولات و میزان موجودی آن آگاه شود. بر رفع نگرانی، برنامهریزی برای تولید را به درستی انجام میدهد. در ضمن این بازار میتواند انحصار را شکسته و در زمینه عرضه، رقابت ایجاد کند.برای بهرهمندی از این کارکرد بورس، سوق دادن مزایده و مناقصههای بخش کشاورزی به این بازار ضروری به نظر میرسد؛ چرا که تابلوی بورس که نماد شفافیت به حساب میآید، بهترین محل برای انجام مزایده و مناقصه است. مفسدههایی که امروز در زمینه خرید و فروشهای دولتی وجود دارد بر هیچ کس پوشیده نیست.
امروز بسیاری از معاملات دولتی در قالب رانت به افراد خاصی واگذار میشود که در این زمینه متضرر واقعی تولیدکنندگان هستند. دولت و سازمان برنامه باید زمینه را برای ورود و انجام تمامی مزایده و مناقصههای دولتی در بورس فراهم کند. این امر علاوهبر آن که به دولت کمک میکند تا در سایه رقابت در بازار، محصولات مورد نیاز خود را به قیمت واقعی و بدون مفسده خریداری کند یا محصولات خود را به قیمت واقعی به فروش برساند، به تولیدکنندگان نیز کمک میکند تا از این موهبت سود ببرند؛ چون تنها تولیدکننده واقعی میتواند محصول خود را با قیمت مناسب عرضه کند.
دیدگاه تان را بنویسید