اثرات اجتماعی و اقتصادی تغییرات آب و هوا در روستاها
سیدمرتضی مهدوی
سیدمرتضی مهدوی، کارشناس ارشد منابع آب و عضو سازمان نظام مهندسی خراسان جنوبی
تغییرات آب و هوایی پدیدهای است که در نتیجه فاکتورهایی همچون فرایندهای دینامیکی زمین و یا عوامل بیرونی همچون تغییرات در شدت تابش آفتاب و یا فعالیتهای انسانی رخ میدهد . تغییرات آب و هوایی اشاره به یک تغییر در وضعیت آب و هوا دارند که به صورتهای مختلفی مشخص میشوند (مثلاً با استفاده از آزمونهای آماری) و میتوانند با تغییر در میانگین و یا تنوع در خواص آنها شناخته شوند و برای مدتزمان طولانی، بهطور معمول یک دهه یا بیشتر همچنان ادامه یابند.
مستقیم یا غیرمستقیم، مثبت یا منفی، تغییر آب و هوا همه بخشها و مناطق را در کشور تحت تأثیر قرار میدهد. با این حال، این اثرات در سرتاسر مناطق، بخشها، گروههای مردمی یا در زمانهای مختلف یکجور نخواهد بود. جوامع روستایی تمایل بیشتری به آسیبپذیر بودن نسبت به همتایان شهری با توجه به عواملی مانند جمعیتشناسی، مشاغل، درآمد، سواد، فقر و وابستگی به بودجه دولت دارند. اثرات سوءتغییرات آب و هوا در جوامع روستایی در سراسر مناطق و بخشهای اقتصادی متفاوت است، بهطوریکه در برخی مناطق به احتمال زیاد سود نصیبشان میشود، اما در مناطق دیگر محتمل ضرر خواهند شد. برای ترسیم اثرات تغییرات آب و هوایی در سراسر جوامع شهری و روستایی، نیاز به مجموعهای از مطالعات منطقهای و محلی است تا به توسعه سیاستهای مناسب برای کاهش این اثرات کمک کند. در دهه گذشته، نظریه روشنی میان دانشمندان توافق شده که جهان در حال تجربه یک تغییر جهانی آب و هوای سریع است که بسیاری از آنها بهدلیل فعالیتهای انسانی اتفاق میافتد. میزان اثرات تغییر آب و هوا (بهعنوان مثال، تغییر در میزان بازدهی محصول بهدلیل افزایش دمای آینده) بسیار سخت طرحریزی میشود و با اطمینان در این مورد، ابهامات بسیاری وجود دارد که دقیقاً چگونه آب و هوا، عوامل اقتصادی و اجتماعی را تغییر و عمق این تغییرات را تحت تأثیر قرار خواهد داد (2001 IPCC ). با این حال، حتی اگر انتشار گازهای گلخانهای به میزان قابل توجهی طی سالهای آینده کاهش یابد، افزایش قابل توجهی در درجه حرارت و افزایش سطح آب دریا رخ خواهد داد. اثرات تغییرات آب و هوا را میتوان بهطور گسترده تحت سه عنوان اثرات محیط زیست، اثرات اجتماعی و اثرات اقتصادی گروهبندی کرد.
اثرات زیستمحیطی تغییرات آب و هوایی شامل تغییرات از انواع پوشش گیاهی، اثرات مرتبط روی تنوع زیستی، تغییر در چگالی جنگل و کشاورزی، تولید گسترش زمین خشک، کاهش در کیفیت و کمیت آب، اثرات آن بر گونههای آبزی و اکوسیستم و تنش از راه آفات، بیماریها و آتشسوزیها میشود.
اثرات اجتماعی ممکن است شامل تغییرات در حقوق صاحبان سهام، توزیع ریسک، اثرات سلامت انسان و اسکان جمعیت است. اثرات اقتصادی نیز افزایش ریسک، عدم اطمینان از تولید جنگل و کشاورزی، تغییر در بهرهوری برای محصولات کشاورزی و جنگل، تغییر در عرضه کالاها و خدمات اکوسیستم و هزینه تغییر آب و برق و خدمات را شامل میشود.
پیشنهادات و راهکارها
وابستگی متقابل میان بخشهای مختلف
تجزیه و تحلیل آب و هوای منطقهای و محلی
ارتباط پژوهش و سیاست
خدمات اکوسیستم
افزایش مشارکت ذینفعان
نیکولاس استرن، اقتصاد دان بانک جهانی اظهار میدارد که تغییر آب و هوا توانسته بر رشد اقتصادی اثر بگذارد، به نحوی که میتواند تا یکپنجم اقتصاد آن را دچار ورشکستی کند، مگر آن که نسبت به آن اقدامی کارآمد اتخاذ شود./
V-950406-01
دیدگاه تان را بنویسید