در جمع ایرانیان حافظ‌دوست و ایتالیایی‌های حافظ‌شناس در رم مطرح شد؛
وزیر جهاد کشاورزی: شعر حافظ همچون مشعلی از نور و امید در جهان می‌درخشد/ ایران پرچمدار عقلانیت و اخلاق
تهران- ایانا- وزیر جهاد کشاورزی با بیان اینکه حافظ تنها یکی از میراث تمدن کهن ایران زمین است گفت: در تاریکی‌های قرن بیست و یکم، شعر حافظ همچون مشعلی از نور و امید می‌درخشد.
به گزارش ایانا از پایگاه اطلاع‌رسانی وزارت جهاد کشاورزی، غلامرضا نوری در آیین گرامیداشت روز حافظ که در سفارت ایران در رم پایتخت ایتالیا و با حضور جمعی از ایرانیان حافظ دوست و ایتالیایی‌های حافظ‌شناس برگزار شد، گفت: امروز در روزگاری گردهم آمده‌ایم که جهان بیش از هر زمان دیگری از بحران معنا، افراط‌گرایی، خشونت و گسست‌های اخلاقی رنج می‌برد. در چنین عصری، بازخوانی میراث ادبی مشرق زمین صرفاً تکرار نوستالژیک گذشته نیست؛ بلکه تمسک به یک «عقلانیت رهایی‌بخش» و بازیافت قطب‌نمای اخلاقی زیست انسانی است.
وزیر جهاد کشاورزی با بیان اینکه حافظ شیرازی شاعر ایرانی، نه صرفاً یک شاعر، بلکه معمار پیوندی شگفت میان شهود عرفانی، خرد انتقادی و فضیلت‌گرایی اخلاقی است، خاطرنشان کرد: حافظ عصاره قرن‌ها تکاپوی اندیشه ایرانی-اسلامی را در بیانی موجز، جهانشمول و پیراسته از تعصب صورت‌بندی کرده است.
نوری با قدردانی از برگزارکنندگان این مراسم گفت: در این فرصت ارزشمند، ۱۰ بیت بنیادین از لسان‌الغیب حافظ شیرازی را به عنوان ۱۰ دکترین اخلاقی و عقلانی فرهنگ ایرانی به محضر تشنگان عقلانیت و اخلاق در جهان معاصر عرضه می‌داریم.
وی به اهمیت دکترین صلح و مدارای جهانشمول در ابیات حافظ و این بیت «آسایش دو گیتی تفسیر این دو حرف است/ با دوستان مروت، با دشمنان مدارا» اشاره کرد و گفت: جهان مدرن در غوغای نزاع‌های هویتی، بیش از هر زمان تشنه یک نظریه پایدار برای همزیستی مسالمت‌آمیز است؛ اگر قدرت‌های امروز جهان اصل مدارا با خصم را جایگزین منطق حذف و سرکوب می‌کردند، تاریخ معاصر شاهد این حجم از تباهی نبود.
نوری با بیان اینکه مدارا سنگ بنای تمدن‌سازی عقلانی و سد مستحکمی در برابر بربریت است، گفت: با تعمیم این منطق، روابط بین‌الملل از حالت تخاصم پایدار به هم‌افزایی عادلانه دگرگون می‌شود. صلح پایدار جز از مسیر عقلانیت مروت و تدبیر مدارا عبور نمی‌کند.
ایران پرچمدار عقلانیت و اخلاق / در برابر لجاجت جنگ‌طلبان محکم ایستاده‌ایم
نوری گفت: دولت چهاردهم به‌عنوان نماینده کنونی تمدن بزرگ ایرانی در عصر حاضر، ضمن اینکه در مقابل متجاوزان مقاومت می‌کند و آنها را به رسیدن به اهدافش ناکام گذاشته، توأمان مسیر گفت و گو و تعامل را به‌رغم تجارب تلخ، کماکان پیگیری می‌کند، مذاکره می‌کند، تفاهم نامه امضا می‌کند.
وی با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران پرچمدار عقلانیت و اخلاق است، گفت: ما از مذاکره و گفت‌وگو برای صلح و پایان جنگ و خونریزی استقبال می‌کنیم، اما اگر دشمن لجاجت به خرج دهد و مسیر جنگ را ادامه دهد ما همچنان که تاکنون ایستاده‌ایم ، محکم و استوار خواهیم ایستاد.
وزیر جهاد کشاورزی به دکترین کرامت ذاتی انسان و نفی تفاخر قبیله‌ای در اشعار حافظ و این بیت «کمالِ سرّ محبت ببین نه نقصِ گناه / که هر که بی‌هنر افتد نظر به عیب کند» اشاره کرد و گفت: جهان مدرن غالباً انسان‌ها را براساس ضعف‌ها، جرایم، سودآوری اقتصادی یا برچسب‌های اجتماعی داوری می‌کند.
وی با بیان اینکه پیام ایران به جهان، پیام همبستگی در سایه فهم عمیق راز انسانیت است، افزود: کسی که از درون تهی و فاقد کمالات اصیل است، برای اثبات خود به رسوا کردن دیگران روی می‌آورد.
جهان به شدت از استانداردهای دوگانه و دورویی رنج می‌برد
وزیر جهاد کشاورزی با تبیین دکترین عدالت توزیعی و مذمت رانت‌خواری و احتکار در اشعار حافظ و این بیت «ثوابِ روزه و حج، قبول آن‌کس بُرد / که خاکِ می‌کده‌ی عشق را زیارت کرد» توضیح داد: پیام عقلانی فرهنگ ایرانی به جهان این است که مناسک بدون اخلاق، چیزی جز پوستی بی‌مغز نیست، عبادت راستین باید منجر به احساس هم‌سرنوشتی با انسان‌های رنج‌کشیده شود.
وی با تشریح دکترین مبارزه بی‌امان با ریاکاری و پوپولیسم اخلاقی در ابیات شعر حافظ و اشاره به این بیت «می‌خور که صد گناه ز اغیار در حجاب/ بهتر ز طاعتی که به روی و ریا کنند» تصریح کرد: ریاکاری بدترین نوع فساد اخلاقی است؛ زیرا امر زشت را در لباسی زیبا به خورد جامعه می‌دهد؛ جهان امروز به شدت از استانداردهای دوگانه و دورویی نهادینه شده در سیاست و رسانه رنج می‌برد.
نوری با بیان اینکه سیاستمدارانی که شعار حقوق بشر می‌دهند اما از ستمگران حمایت می‌کنند، مصداق بارز این ریای مدرن‌اند، تصریح کرد: صداقت، شالوده اصلی قرارداد اجتماعی و اعتماد متقابل در هر تمدن انسانی است. اگر صداقت فرو بپاشد، هیچ قانون، معاهده یا ساختار اخلاقی پابرجا نخواهد ماند.
وی به دکترین آزادی اراده، گریز از جزم‌اندیشی و ترویج تواضع فکری، ضمن قرائت این بیت «جنگ هفتاد و دو ملت همه را عذر بنه / چون ندیدند حقیقت، رَهِ افسانه زدند»، در ادامه افزود: نزاع‌های بی‌پایان تاریخ نه بر سر خود حقیقت، بلکه بر سر روایت‌های جزئی و ناقص از حقیقت است.
پایان نزاع‌های بشری با آغاز تواضع در برابر حقیقت رقم خواهد خورد
وزیر جهاد کشاورزی با بیان اینکه تواضع فکری مهمترین پیش‌شرط برای دستیابی به خرد جمعی و تفاهم بین‌المللی است، گفت: نجات بشریت در گرو درک این واقعیت است که هیچ گروهی مالک بی‌چون و چرای حقیقت نیست. پایان نزاع‌های بشری با پایان توهم همه‌چیز دانی و آغاز تواضع در برابر حقیقت رقم خواهد خورد.
نوری ششمین دکترین در اشعار حافظ را پایبندی به عهد، وفاداری و فضیل تگرایی در روابط انسانی دانست و با اشاره به این بیت حافظ «در طریقت هر چه پیش سالک آید خیر اوست/ در صراط مستقیم ای دل کسی گمراه نیست» گفت: انسان در مسیر پر پیچ و خم زندگی مدرن، دچار اضطراب شدید وجودی و ترس از آینده شده است؛ وقتی انسانی قطب نمای اخلاقی خود را بر مدار حق و عدالت تنظیم کند، دچار بن‌بست وجودی نخواهد شد.
وزیر جهاد کشاورزی به دکترین نفی خشونت و ستم، و ستایشِ عدالت در ابیات شعر لسان‌الغیب و این بیت «مباش در پی آزار و هر چه خواهی کن/ که در شریعتِ ما غیر از این گناهی نیست» اشاره و تصریح کرد: اگر انسان‌ها دست از تعدی، تجاوز، استثمار و آزار دیگران بکشند، جهان به بهشت تبدیل خواهد شد؛ هیچ مصلحتی نمی‌تواند توجیه کننده آزار بی‌گناهان در سیاست‌های جهانی باشد؛ این بیت باید به عنوان سرلوحه منشور حقوق بشر و نظام‌های قضایی جهان نصب شود.
نوری با بیان اینکه جهان سرمایه‌داری و امپریالیستی امروز، منبع اصلی تحمیل آزار ساختاری به میلیون‌ها انسان محروم است، گفت: این صدای رسا و جاودانه، پاسخ کوبنده‌ای به تمامی اشکال تروریسم و استبداد است. جهان اگر این اصل را دریابد، پایان عصر تاریک جنگ‌ها و سرآغاز رنسانس اخلاقی فرا می‌رسد.
نجات آینده تنها از مسیر دانش و عقلانیت می‌گذرد
نوری به دکترین غنیمت شمردن دم، فرار از یأس و ستایش شور زندگی و این بیت «نصیب ماست بهشت ای خداشناس برو/ که مستحق کرامت گناهکارانند» گفت: پیام ایران به جهان، پیام گشودگی آغوش رحمت در برابر تندباد قضاوت‌های بی‌رحمانه است. وقتی رحمت اصل قرار گیرد، روابط بین‌الملل نیز به جای تحریم و جنگ، به سمت همکاری و احیا می‌رود.
وزیر جهاد کشاورزی با تبیین دکترین تقدیر از اندیشه و نقد ساختار تحمیق توده‌ها در اشعار حافظ و اشاره به بیت «فلک به مردمِ نادان دهد زمامِ مراد/ تو اهلِ دانش و فضلی، همین گناهت بس» افزود: هر تمدنی که دانش و خرد را نادیده بگیرد، محکوم به انحطاط، فروپاشی و زوال تمدنی است.
وی با بیان اینکه سپردن زمام امور به دست افراد بی‌کفایت، بزرگترین فاجعه برای مدیریت جهانی و منابع زمین است، اظهار داشت: بحران‌های امروز محیط‌زیست، اقتصاد و جنگ‌ها، محصول تسلط جهل بر تصمیم‌گیری‌های کلان است، از طرفی فرهنگ اصیل ایران به جهانیان یادآور می‌شود که نجات آینده تنها از مسیر دانش و عقلانیت می‌گذرد.
نوای حافظ زنده و راهگشای مسیر انسانیت است
وزیر جهاد کشاورزی با تشریح دکترین وحدت وجودیِ بشریت و عشق جهانشمول به عنوان غایت آفرینش و این بیت «از صدای سخنِ عشق ندیدم خوش‌تر / یادگاری که در این گنبدِ دوّار بماند» تصریح کرد: سرانجام به اوج قله معرفت حافظ و میراث جاودان تمدن ایرانی برای تاریخ بشر می‌رسیم. تمدنی که بر پایه قدرت صرف بنا شود محو خواهد شد، اما تمدنی که بر عشق استوار باشد جاودانه می‌ماند.
وی با بیان اینکه پیام فرهنگ ایرانی به تمام ساکنان این کره خاکی، فراخوان به بازگشت به محبت است، تصریح کرد: اگر صدای عشق در سازمان‌های بین‌المللی، پارلمان‌ها و دانشگاه‌ها طنین‌انداز شود، جنگ پایان می‌یابد. در تاریکی‌های قرن بیست و یکم، صدای حافظ همچون مشعلی از نور و امید می‌درخشد. عشق اوج عقلانیت است؛ زیرا تنها نیرویی است که می‌تواند تناقضات بشری را آشتی دهد.
نوری با بیان اینکه جهان مدرن برای نجات از برهوت سرد فناوری بی‌روح، محتاج شنیدن این ترانه آسمانی است گفت: بیایید در این گنبد دوار، میراثی جز خیرخواهی، عدالت‌ورزی و عشق برای نسل‌های بعد نگذاریم؛ کلام ایرانی، کلام رهایی، خرد، مدارا، صدق و شیدایی نسبت به حق و عدالت است. تا زمانی که آسمان می‌چرخد و انسان در جستجوی معناست، نوای حافظ زنده و راهگشای مسیر انسانیت خواهد بود.
دیدگاه تان را بنویسید