آمادگی بهره‌برداران کشاورزی آذربایجان شرقی در برابر نوسانات دمایی

احمد بایبوردی رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی با اشاره به هشدارهای صادره از سوی هواشناسی اظهار کرد: مقابله مؤثر با تنش‌های دمایی نیازمند ترکیبی از اقدامات فوری و برنامه‌ریزی‌های پیشگیرانه بلندمدت است و اجرای به‌موقع این راهکارها می‌تواند بخش قابل توجهی از خسارات احتمالی را کاهش دهد.

وی در تشریح راهکارهای مقابله با تنش سرما گفت: انجام آبیاری سبک قبل از یخبندان به‌منظور حفظ گرمای خاک، استفاده از بخاری‌ها و مولدهای گرما در باغ‌ها به‌ویژه باغ‌های زودگل مانند بادام و زردآلو، دودزایی کنترل‌شده در شرایط آرام جوی، آبیاری بارانی ضدیخ در صورت وجود امکانات و همچنین پوشش‌دهی نهال‌ها و محصولات حساس با پوشش‌های محافظ، از مهم‌ترین اقدامات فوری پیش از بروز موج سرما محسوب می‌شود.

به گفته بایبوردی، مصرف کودهای پتاسه پیش از سرمای شدید نیز موجب افزایش مقاومت گیاهان خواهد شد.

رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی با تأکید بر اقدامات پیشگیرانه بلندمدت افزود: انتخاب ارقام دیرگل در مناطق سردسیر، احداث بادشکن‌های اصولی در اطراف باغ‌ها، پرهیز از کاشت در نقاط پست و سردگیر و بهره‌مندی از بیمه محصولات کشاورزی، از راهکارهای اساسی برای کاهش ریسک تولید در سال‌های آینده است.

بایبوردی در ادامه با اشاره به تنش گرما بیان کرد: در دوره‌های افزایش دما، آبیاری منظم و سبک در ساعات خنک شبانه‌روز، استفاده از مالچ برای کاهش تبخیر، محلول‌پاشی ترکیباتی نظیر آمینواسیدها یا عصاره جلبک‌های دریایی و به‌کارگیری سایه‌بان در محصولات حساس، نقش مؤثری در حفظ سلامت گیاهان دارد.

وی افزود: در بلندمدت نیز افزایش ماده آلی خاک، توسعه سیستم‌های نوین آبیاری به‌ویژه آبیاری قطره‌ای، انتخاب ارقام مقاوم به گرما و مدیریت اصولی هرس برای تعادل سایه و نور باید به‌صورت جدی دنبال شود.

این مقام مسئول در پایان خاطرنشان کرد: بیشترین خسارت زمانی رخ می‌دهد که پس از یک دوره گرمای زودهنگام، سرمای ناگهانی به مزارع و باغ‌ها وارد شود، زیرا گیاه وارد مرحله گل‌دهی شده و حساسیت آن به سرما افزایش می‌یابد؛ از این‌رو رصد مستمر وضعیت جوی و عمل به توصیه‌های فنی مراکز تحقیقاتی و ترویجی، ضامن پایداری تولید و کاهش خسارت در شرایط اقلیمی ناپایدار است.