Iranian Agriculture News Agency

رمز کتیبه‌ها خزری گشوده شد

گتیبه‌های مکشوفه حاوی تصاویری از انسان و حیوان و دیو و اجنه است

ایانا-جامعه و فرهنگ: در گذشته برای حفاظت از قلعه‌ها از طلسم استفاده می‌کردند و معتقد بودند این قلعه‌ها قابل فتح و گشایش نیستند، همچنین برای حفاظت از دفائن و خزائن یا منازل شخصی، طلسمی بر ورودی آن‌ها تعبیه می‌کردند.

طلسم‌های 700 ساله در قعر دریای خزر

عضو هیئت‌علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری گفت: تعداد 699 کتیبه فارسی و عربی کشف شده در قعر دریای خزر و در کنار یک قلعه، احتمالاً به‌عنوان تعویذ و طلسم برای دفع بلایا و دشمنان مورد استفاده قرار می‌گرفته است.

به گزارش «ایانا» به نقل از روابط‌عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، مرتضی رضوان‌فر، عضو هیئت‌علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در معرفی 699 کتیبه فارسی و عربی، کشف شده از قعر دریای خزر در ساحل باکو امروز سه‌شنبه 11 اردیبهشت 97 با اعلام این مطلب گفت: کتیبه‌ها در فاصله 300 متری ساحل باکو در حاشیه قلعه و جزیره‌ای که بیش از 700 سال پیش (1306 م) طی یک زلزله و مرتفع شدن دریا، به زیر آب رفته بود، یافت شدند.

او با اشاره به نگهداری این کتیبه‌ها در کاخ شروانشاهان باکو گفت: این کتیبه‌ها حاوی کلمات فارسی و عربی است و تاکنون در چیدمان‌های مختلف کتیبه‌ها در کنار یکدیگر، هیچ عبارت معناداری قرائت نشده است.

به گفته رضوان‌فر، اسامی همچون فریبرز، گرشاسب، فرخزاد، فریدون، منوچهر، یزید، احمد، محمد و شیبانی در این کتیبه‌ها مشاهده شده است که به نظر می‌رسد اسامی حاکمان محلی باشد.

این عضو هیئت‌علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری با اشاره به قرار داشتن کتیبه‌ها به مدت هفت قرن در زیر آب و کشف آن‌ها طی 30 سال کاوش باستان‌شناسی، افزود: اندازه کتیبه‌ها بیشتر 70 در 50 سانتی‌متر است و تصاویر انسانی و حیوانی و همچنین صورت دیو و اجنه (صورت‌های این جهانی و آن جهانی) روی برخی از آن‌ها نقش بسته شده است.

 

طلسم برای دفع بلایا و دشمنان

او با اشاره به این بیت از سروده‌های فردوسی که «بسازند جای شگفتی طلسم/ که کس بازنشناسد او را ز جسم» اظهار کرد: با توجه به استفاده از خطوط و جملات وهمی و نبود دقت در ترکیبات و اصول خوش‌نویسی، همچنین وجود صورت‌های دیو و عجایب‌المخلوقات، احتمالاً به‌عنوان تعویذ و طلسم برای دفع بلایا و دشمنان، تهیه شده‌اند و شاید به عمد به‌عنوان طلسم، در آب و در کنار یک قلعه دفاعی غرق شده‌اند.

او افزود: در گذشته برای حفاظت از قلعه‌ها از طلسم استفاده می‌کردند و معتقد بودند این قلعه‌ها قابل فتح و گشایش نیستند، همچنین برای حفاظت از دفائن و خزائن یا منازل شخصی، طلسمی بر ورودی آن‌ها تعبیه می‌کردند.

رضوان‌فر گفت: طلسم در تعریف دهخدا، ترکیبی از صورت‌های ارضی و سماوی یا خطوط وهمی است که اهل فن برای دفع موذی، ترسیم می‌کنند و منظور کلمات و خطوط مرموز و غیرقابل فهمی است که برای عموم قابل خوانش و فهم نباشد.

به گفته او، درواقع اعتقاد بر این بوده است که جمع کردن قوای فعال و منفعل یعنی قوای آسمانی و زمینی توسط افراد خبره، باعث به‌کارگیری قوای کائنات در امور زمینی می‌شود و شاید به قول فرخی سیستانی شاعر قرن پنجم، تعداد این کتیبه‌ها نیز هزار طلسم بوده و تنها 699 عدد از آن‌ها یافت شده است.

این پژوهشگر پیشکسوت در پایان به این بیت از سروده‌های فرخی سیستانی «زهی قلاعی (قلعه‌هایی) در هریکی هزار طلسم/ که خیره گشتی از او چشم مردم هشیار» اشاره کرد./

انتهای پیام

دیدگاه تان را بنویسید